26 Δεκ 2011

Ο όρος της εβδομάδας: αρχέτυπο

Αυτή την εβδομάδα εγκαινιάζω μια νέα σειρά από σύντομα αλλά ενδιαφέροντα posts τα οποία θα προσπαθήσω να ανεβαίνουν σε εβδομαδιαία βάση. Σε αυτά θα παρουσιάζω σύντομα και περιεκτικά έναν όρο ψυχολογίας, νευροψυχολογίας ή συμπεριφορικών επιστημών, όσο πιο απλά γίνεται.

Η αρχή γίνεται σήμερα με έναν όρο που ακούγεται πολύ συχνά στην βιβλιογραφία της ψυχολογίας και ψυχανάλυσης, αλλά πολύ συχνά γίνεται αντικείμενο παρανόησης: αρχέτυπο.

Ο όρος αρχέτυπο αποτελεί αντικείμενο της αναλυτικής ψυχολογίας, πατέρας της οποίας θεωρείται ο αναλυτικός ψυχαναλυτής Carl Jung. Αναφέρεται σε μια σειρά από κληρονομικές νοητικές αναπαραστάσεις που περνάνε από γενιά σε γενιά και γίνονται μέρος του συλλογικού ασυνείδητου. Αυτές οι αναπαραστάσεις δεν είναι άμεσα παρατηρήσιμες, παρά μόνο μέσω από τις εκδηλώσεις τους στα όνειρα και στην συμπεριφορά των ατόμων, ανεξαρτήτου κοινωνικού περιβάλλοντος. Το περιεχόμενο αυτών των αναπαραστάσεων έχει να κάνει με πανανθρώπινες ιδέες, αξίες και εμπειρίες όπως η γέννηση, ο θάνατος, ο έρωτας, η μητρότητα, η πατρότητα, η γενναιότητα, ο φόβος κ.τ.λ.

Ο Carl Jung εισηγήθηκε τον όρο το 1919 στα γραπτά και την διδασκαλία του σε μια προσπάθεια να δημιουργήσει ένα θεωρητικό πλαίσιο για να εξηγήσει τις ποικίλες εικόνες που έβλεπε να αναπτύσσουν οι συμβουλευόμενοί του, συνήθως όταν περιέγραφαν τα όνειρά τους.

Η λέξη αρχέτυπο είναι ελληνική (αρχή + τύπος) και περιγράφει τη γνήσια εικόνα που λειτουργεί ως το βασικό μοντέλο στο οποίο βασίζονται οι εικόνες που περιγράφονται στα όνειρα, τα λαϊκά τραγούδια, τα παραμύθια κ.α.

Φωτογραφία

Πηγή / Περισσότερες Πληροφορίες

Author: Δημήτρης Αγοραστός

Ψυχολόγος και κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος στις νευροσυμπεριφορικές επιστήμες. Ολοκληρώνει το μεταπτυχιακό του στη Σχολική Ψυχολογία. Έχει ασχοληθεί ερευνητικά με θέματα όπως την έκφραση των ανθρωπίνων συναισθημάτων, την ενσυναίσθηση, την ανάπτυξη μαθησιακών διαταραχών και την διασύνδεση υπολογιστή-εγκεφάλου για τετραπληγικούς ασθενείς. Έχει ασχοληθεί επαγγελματικά και εθελοντικά με την ψυχοκοινωνική υποστήριξη ευάλωτων κοινωνικών ομάδων. Είναι ο διαχειριστής και ο κύριος αρθρογράφος του Ψυχολογείν.