25 Μαρ 2013

Κοινωνική Ευθανασία Ζώων και Κατάθλιψη

Σύμφωνα µε τις στατιστικές των φιλοζωικών οργανώσεων, κάθε χρόνο εγκαταλείπονται περίπου 80.000 ζώα στη χώρα μας. Κάποια από αυτά θα τα δούμε νεκρά στην άκρη ενός δρόμου και το θέαμα δεν θα μας προξενήσει έκπληξη διότι πρόκειται για κάτι σύνηθες, μια εικόνα που την βλέπουμε χρόνια και έχουμε όλοι απευαισθητοποιηθεί.

Μερικά από αυτά θα καταλήξουν σε κάποιο “πάρκο” φιλοξενίας το οποίο εάν δεν έχει την δυνατότητα να καλύψει τα έξοδα τους και δεν καταφέρει να βρει για αυτά σπίτι θα τα στείλει για ευθανασία. Τα υπόλοιπα κινδυνεύουν καθημερινά να πέσουν θύματα άγριας κακοποίησης ώστε να ικανοποιήσουν τις ανάγκες των πρώιμων αντικοινωνικών τάσεων και να αποτελέσουν το αντικείμενο εκτόνωσης της βίας που έχει συσσωρευτεί σε μια κοινωνία που νοσεί ψυχικά.

Οι φιλόζωοι οι όποιοι αποτελούν μειοψηφία έχουν αναλάβει ένα σχεδόν αδύνατο έργο και ο καθένας από αυτούς κάνει υπεράνθρωπες προσπάθειες που όμως δεν είναι αρκετές ώστε να ισοσταθμίσουν την αδιαφορία και την έλλειψη παιδείας της υπόλοιπης κοινωνίας.

Το 2012 ήταν η χρονιά της κρίσης, τα ποσοστά κατάθλιψης αυξάνονται με πρωτοφανείς ταχύτητες και δίνουν στη χώρα μας αύξηση της τάξεως του 40% σε σχέση με προηγούμενα χρόνια. Αυτή η αύξηση δεν θα μπορούσε πάρα μόνο να συνοδεύεται και από μεγάλο αριθμό αυτοκτονιών, ένα λυπηρό ανησυχητικό φαινόμενο το οποίο πιάνει απευθείας τον παλμό της απελπισίας της εποχής. Ζούμε λοιπόν σε μια χώρα και μια κοινωνία που οδηγεί τους ανθρώπους στην αυτοκτονία και στέλνει τα ζώα για ευθανασία.

Πιστεύεται ότι η υιοθεσία ενός κατοικίδιου ζώου προλαμβάνει και ανακουφίζει από τα συμπτώματα της κατάθλιψης. Αυτή η άποψη υποστηρίζεται από πολλές μελέτες που εξετάζουν τα ψυχικά οφέλη για την υγεία που συνδέονται με τα κατοικίδια ζώα. Οι ιδιοκτήτες τους έχουν 40 τοις εκατό λιγότερες πιθανότητες να εμφανίσουν άγχος και 30 τοις εκατό λιγότερες πιθανότητες να εκδηλώσουν κατάθλιψη. Μελέτες έχουν δείξει τα θετικά αποτελέσματα της ιδιοκτησίας κατοικίδιων ζώων σχετικά με διάφορες πτυχές της ψυχικής υγείας, συμπεριλαμβανομένης της κοινωνικής στήριξης, της συντροφικότητας, της αυτοεκτίμησης και της ενσωμάτωσης με την κοινότητα. Το παιχνίδι και η φροντίδα των κατοικίδιων ζώων έχουν δείξει ότι μειώνει το στρες και την αρτηριακή πίεση.

Έχοντας ένα κατοικίδιο ζώο επιτρέπει επίσης σε ένα άτομο που έχει κατάθλιψη να στρέψει την προσοχή του μακριά από τα καθημερινά πιεστικά προβλήματα της ζωής. Η ιδιοκτησία ενός κατοικίδιου ζώου μειώνει τον κίνδυνο κατάθλιψης έμμεσα, μέσω της αύξησης της σωματικής δραστηριότητας για τους ιδιοκτήτες. Η σωματική δραστηριότητα αποτελεί σημαντικό προστατευτικό παράγοντα για την κατάθλιψη, καθώς και μια σειρά από άλλα προβλήματα υγείας. Πολλές μελέτες ανέφεραν υψηλότερα επίπεδα φυσικής δραστηριότητας μεταξύ των ιδιοκτητών σκύλων, σε σύγκριση με μη-ιδιοκτήτες σκύλων.

Η υιοθεσία ενός κατοικίδιου δεν αντικαθιστά την ψυχολογική υποστήριξη ενός ειδικού Ψυχολόγου η Ψυχιάτρου άλλα έχει ιδιαίτερα ευεργετικές ιδιότητες και μπορεί να φέρει σημαντικά αποτελέσματα στην βελτίωση της ψυχικής υγείας ενός ανθρώπου.

Ας σταματήσουμε λοιπόν την ευθανασία των ζωών διότι είναι ταυτόσημη με την ευθανασία της ψυχικής μας υγείας.

Εισαγωγική Φωτογραφία

22 Αυγ 2012

Γίνε το όνειρο σου! Η ανάλυση των ονείρων στη θεραπεία Gestalt

Ο θεραπευτής της Gestalt προσκαλεί το θεραπευόμενο. Η Φροϋδική θεωρία εισήγαγε την έννοια του υποσυνείδητου και μας έδωσε την πληροφορία ότι κατά τη διάρκεια του ύπνου το υποσυνείδητο σκέπτεται με σύμβολα. Η ανάλυση των ονειρικών συμβόλων μπορεί να μας προσφέρει πρόσβαση στις βαθύτερες επιθυμίες μας και να μας βοηθήσει να επεξεργαστούμε τις πληροφορίες που λάβαμε κατά τη διάρκεια της μέρας.

Ο Frederick Perls[1], ιδρυτής της θεραπείας Gestalt, υποστήριζε ότι τα όνειρα εμπεριέχουν τα κομμάτια του εαυτού τα όποια έχουν απορριφτεί. Αντίθετα με τον Freud -ο οποίος συνήθιζε να χρησιμοποιεί συγκεκριμένες αναλύσεις στα σύμβολα των ονείρων ανεξάρτητα με το ποιος ονειρευόταν- ο Perls πίστευε ότι ο κάθε χαρακτήρας και το κάθε αντικείμενο μέσα στο όνειρο συμβολίζει πλευρές του εαυτού του θεραπευόμενου. Είχε υιοθετήσει δηλαδή μια πιο πρωσοποκεντρική οπτική γωνία απορρίπτοντας την ιδέα ότι τα όνειρα είναι μέρος μιας παγκόσμιας γλώσσας ή συλλογικού ασυνειδήτου όπως υποστήριζε ο Carl Jung.

Ο Perls πίστευε ότι για να μπορέσει κάποιος να αντιληφθεί την έννοια του ονείρου και να επανενσωματώσει τα “αποκηρυγμένα” κομμάτια του εαυτού που βρίσκονται σε σύγκρουση, θα πρέπει να διηγηθεί το όνειρο σε ενεστώτα χρόνο πειραματίζοντας το στο Εδώ και το Τώρα, εστιάζοντας στο συναίσθημα. Με αυτό τον τρόπο, το όνειρο ζωντανεύει και ο θεραπευόμενος, σαν ηθοποιός, παίζει το ρόλο όλων τον χαρακτήρων του ονείρου, ακόμα και των αντικειμένων, ανοίγοντας ένα πραγματικό διάλογο με τα σύμβολα τα οποία αναγκάζονται αποτραβηγμένα από την προστασία που τους προσέφερε το σκοτάδι του υποσυνείδητου, να αποκαλύψουν τα κρυμμένα μυστικά τους.

Στην προσέγγιση της Gestalt δεν υπάρχει ένας “ειδικός”, μια “αυθεντία”, που θα κρίνει και θα αποφασίσει ποιό είναι το “αληθινό” νόημα του ονείρου και θα το ανακοινώσει κατόπιν στον θεραπευόμενο ως ερμηνεία. Ο θεραπευόμενος βιώνει το όνειρο, του δίνει μορφή και με τον τρόπο αυτό μειώνονται κατά πολύ οι αντιστάσεις και υπάρχει πρόσβαση σε πολύ βαθύτερο υλικό, προσπερνώντας το φράγμα του φόβου και της επίκρισης. Με τη μέθοδο αυτή, ενισχύουμε την αποδοχή των κομματιών του εαυτού που θεωρούνταν στο παρελθόν ως “προβληματικά”, ώστε να μην προβάλλονται προς το περιβάλλον στο μέλλον.

O Gonzaque Masquelier διευθυντής της Παριζιάνικης σχόλης της Gestalt, με τον οποίο είχα την τιμή να παρακολουθήσω ένα εκπληκτικό σεμινάριο, τονίζει στο βιβλίο του[2] ότι “τα όνειρα, για την Gestalt, δεν εκφράζουν καταπιεσμένες επιθυμίες άλλα τάσεις δημιουργικότητας που μπορούν να βοηθήσουν την εξέλιξη μας”.

Να κλείσω με τα δυο αγαπημένα μου αποφθέγματα του Frederick Perls:

…nobody can stand truth if it is told to him. Truth can be tolerated only if you discover it yourself because then, the pride of discovery makes the truth palatable.

Lose your mind and come to your senses.

*Sigmund Freud: το παίξιμο ενός οργάνου συμβολίζει τον αυνανισμό, τα κενά αντικείμενα συμβολίζουν τα γυναίκεια γεννητικά όργανα, η πτώση ενός δοντιού συμβολίζει τον ευνουχισμό.

Φωτογραφία

Περισσότερες Πληροφορίες / Βιβλιογραφία

  1.  Perls, F., Gestalt Therapy Verbatim (1969)  []
  2. Masquelier,G., Gestalt Therapy: Living Creatively Today. Gestalt Press (1999) []
23 Νοέ 2011

H ψυχολογία της μάζας

Η ψυχολογία της μάζας ανήκει στον τομέα της κοινωνικής ψυχολογίας και προσπαθεί να προσεγγίσει και να εξηγήσει το πώς απλοί καθημερινοί άνθρωποι αποκτούν ιδιαίτερη δύναμη όταν λειτουργούν συλλογικά. Έχουν καταγράφει αρκετά παραδείγματα στο παρελθόν του ανθρώπινου είδους που αποδεικνύουν ότι ομάδες ανθρώπων με κοινές αντιλήψεις και στόχους έχουν φέρει δραματικές κοινωνικές αλλαγές οι οποίες έχουν αλλάξει την πορεία της ιστορίας. Οι αλλαγές αυτές μπορούν να χαρακτηριστούν ηρωικές ή καταστροφικές ανάλογα με το που στρέφεται η δυναμική της μάζας τη δεδομένη χρονική περίοδο.

Κατά τον Gustave Le Bon η ιδιαιτερότητα αυτού του είδους της συλλογικής ψυχολογίας είναι ότι δεν απαιτείται πάντα η συγκέντρωση ενός μεγάλου αριθμού ατόμων στο ίδιο σημείο ώστε να γεννηθεί μια κοινή τάση και αντίληψη απέναντι σε κάποιο σημαντικό κοινωνικό γεγονός. Κάτω από την επήρεια αυτού του κοινωνικού γεγονότος χιλιάδες άτομα που δεν έχουν έρθει ποτέ σε επαφή και ζουν σε διαφορετικές περιοχές, μπορούν να αποκτήσουν τα χαρακτηριστικά του πλήθους. Το φαινόμενο αυτό μπορεί να παρατηρηθεί ακόμα και σε ένα ολόκληρο έθνος το οποίο κάτω από της κατάλληλες συνθήκες μεταμορφώνεται σε “ψυχολογικό πλήθος”. Το χαρακτηριστικό αυτού του πλήθους είναι η εξαφάνιση της συνειδητής προσωπικότητας του ατόμου και η απότομη αλλαγή στη συμπεριφορά και τα συναισθήματα του. Παρόλο που το πλήθος αποτελείται από ετερογενή στοιχεία και μονάδες με ξεχωριστές προσωπικότητες, η επιρροή είναι τόσο μεγάλη που έχει ως αποτέλεσμα την ολοκληρωτική μετάλλαξη του ατόμου και την υιοθέτηση κοινών αντιλήψεων, απόψεων αλλά και αντιδράσεων. Το ετερογενές σκοτώνεται και απορροφάται από το ομογενές και ως αποτέλεσμα γεννάται το φαινόμενο της απεξατομίκευσης.

Η απεξατομίκευση χαρακτηρίζεται από περιορισμένη αίσθηση του εαυτού και της διαφορετικότητας ως μέρος ενός συνόλου και ως αποτέλεσμα έχει την μειωμένη αυτοσυγκράτηση και την ακραία αντίδραση στα ερεθίσματα. Ο όρος αυτός επεξηγεί την συλλογική συμπεριφορά και την μετάβαση της εξατομικευμένης ταυτότητας προς την συλλογική ταυτότητα. Όπου υπάρχει πλήθος κυριαρχεί η ανωνυμία και η ανωνυμία πολύ συχνά όπως υποστηρίζουν οι έρευνες, συνοδεύεται τις περισσότερες φορές από τη βία. Όπως αποδείχτηκε από το γνωστό πείραμα του Asch, υπάρχει ένας θετικός συσχετισμός ανάμεσα στην αναγνωρισιμότητα, και στην υποταγή στους κοινωνικούς κανόνες. O Zimbardo προκείμενου να επιτύχει την απεξατομίκευση των συμμετεχόντων στο πείραμα του, χρησιμοποίησε ενδυμασίες που περιλάμβαναν κουκούλες και στολές οι οποίες ήταν πανομοιότυπες. Την ίδια ακριβώς ενδυματολογική τακτική χρησιμοποιεί η αστυνομία και ο στρατός ακόμα και σημερα.

Σκοπός αυτού του είδους της απεξατομίκευσης είναι ο απόλυτος έλεγχος της συμπεριφοράς, και η υποταγή σε διαταγές οι οποίες κάτω από άλλες συνθήκες θα απορρίπτονταν από το δεκτή. Τα αποτελέσματα περιλαμβάνουν ακραίες συμπεριφορές οι οποίες μπορούν να οδηγήσουν σε ειδεχθή εγκλήματα ακόμη και στη γενοκτονία ενός ολόκληρου λαού, σε φυσικό αλλά και σε ψυχικό επίπεδο.

Εισαγωγική Φωτογραφία

19 Οκτ 2011

Περί απιστίας…

 

Οι άνδρες έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να συνεχίσουν τη σχέση τους με γυναίκες οι οποίες έχουν σεξουαλικές σχέσεις με άλλες γυναίκες. Σύμφωνα με την καινούργια έρευνα που έγινε στο πανεπιστήμιο του Τέξας, οι άνδρες συνεχίζουν να έχουν σχέση με μια γυναίκα που τους απάτησε με μια άλλη γυναίκα. Διακόπτουν όμως τη σχέση όταν η απιστία αυτή γίνεται με έναν άνδρα.

Στις γυναίκες παρατηρείται το ακριβώς αντίθετο, συνεχίζουν την σχέση τους με έναν άνδρα που μπορεί να έχει μια ετεροφυλική σχέση αλλά διακόπτουν στην περίπτωση που η σχέση είναι ομοφυλοφιλική[1] .

Στην ερευνά αυτή ρωτήθηκαν 700 μαθητές πανεπιστήμιου οι οποίοι καθοδηγήθηκαν να φανταστούν ότι έχουν μια σοβαρή σχέση η οποία τους απατάει με έναν παρτενέρ του ιδίου ή διαφορετικού φύλου. Στη συνέχεια ερωτήθηκαν εάν θα συνέχιζαν τη σχέση αυτή.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι το 50% των ανδρών θα συνέχιζαν τη σχέση με την παρτενέρ που είχε μια ομοφυλοφιλική σχέση. Μόνο 22% θα συνέχιζε τη σχέση με την παρτενέρ η οποία είχε μια ετεροφυλική σχέση. Το 28% των γυναικών θα συνέχιζε τη σχέση με έναν άνδρα ο οποίος είχε μια ετεροφυλική σχέση. Το 21% θα συνέχιζε τη σχέση με έναν άνδρα που είχε ομοφυλοφιλική σχέση.

Οι συγγραφείς τονίζουν ότι τα ευρήματα αυτά υποστηρίζουν ότι οι άνδρες νιώθουν να απειλούνται περισσότερο από μια απιστία που μπορεί να τους αφαιρέσει τη δυνατότητα της πατρότητας όπως στην περίπτωση της ετεροφυλικής σχέσης. Την περίπτωση της ομοφυλοφιλικής σχέσης δεν την αντιλαμβάνονται ως δυσάρεστη διότι την βλέπουν ως μια ευκαιρία να “ζευγαρώσουν” με περισσότερους από έναν παρτενέρ.

Οι συγγραφείς επίσης τονίζουν ότι οι μηχανισμοί της ζήλιας ενεργοποιούνται από το φόβο εγκατάλειψης στην περίπτωση τον γυναικών και από την απειλή της πατρότητας στους άνδρες.

Η δική μου άποψη είναι ότι ίσως αυτά τα αποτελέσματα να πηγάζουν από το γεγονός ότι η γυναίκα ακόμη αντιμετωπίζεται ως σεξουαλικό αντικείμενο παρά την υποτιθέμενη ισότητα των φύλων και από την λανθασμένη επικρατούσα άποψη ότι δυο γυναίκες δεν μπορούν να έχουν μια “ολοκληρωμένη” σεξουαλική επαφή με αποτέλεσμα μια τέτοια σχέση να μην θεωρείται απειλή, αντίθετα με τους άνδρες οι οποίοι κατά την επικρατούσα άποψη έχουν την δυνατότητα να δημιουργήσουν μια ολοκληρωμένη σεξουαλική σχέση.

Φωτογραφία:

Αναδημοσίευση από το e-psychology έπειτα από σχετική άδεια: Περί απιστίας…

Περισσότερες Πληροφορίες / Βιβλιογραφία

  1. Jaime C. Confer, Mark D. Cloud, Sex differences in response to imagining a partner’s heterosexual or homosexual affair, Personality and Individual Differences, Volume 50, Issue 2, January 2011, Pages 129-134, ISSN 0191-8869, 10.1016/j.paid.2010.09.007  []