04 Νοέ 2014

Δωρεάν διάλεξη: Τι είναι γραμμένο στο DNA μας;

Διακεκριμένοι επιστήμονες συμμετέχουν στη συζήτηση με θέμα «Το γονιδίωμά μας. Γνώθι σαυτόν: Μύθος, προκλήσεις και προοπτικές», που θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 13 Νοεμβρίου στο πλαίσιο των εκδηλώσεων του Μegaron Plus και ειδικότερα του κύκλου Η Επιστήμη στη ζωή μας, την επιμέλεια του οποίου έχει ο Ηλίας Κούβελας, Ομότιμος Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Πατρών.

Ομιλήτριες θα είναι η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ογκολογίας Άννα Εφραιμίδου και η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Βιοηθικής του Πανεπιστημίου Κρήτης Σταυρούλα Τσινόρεμα. Το συντονισμό έχει αναλάβει ο Χαράλαμπος Σαββάκης, Καθηγητής Μοριακής Γενετικής της Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Κρήτης και Πρόεδρος του Επιστημονικού Συμβουλίου του Κέντρου Βιοϊατρικών Ερευνών «Αλέξανδρος Φλέμινγκ».

Πέμπτη 13 Νοεμβρίου 2014, ώρα 19:00

Μέγαρο Μουσικής Αθηνών

Είσοδος ελεύθερη με δελτία προτεραιότητας

Η είσοδος για το κοινό είναι ελεύθερη με δελτία προτεραιότητας (έναρξη διανομής στις 17:30).

Το DNA μας

Τι είναι «γραμμένο» στο DNA μας; Πόσο καθορίζει ποιοι είμαστε, τις ικανότητές μας, την υγεία μας, Θα αλλάξει η Ιατρική στη νέα εποχή της Γονιδιωματικής και πώς; Υπάρχουν μέσα στο DNA μας πληροφορίες που αφορούν στο μέλλον μας, τις οποίες ίσως θα θέλαμε να μην γνωρίζουμε; Πώς θα προστατευτούν βασικά δικαιώματα του ατόμου σε μία πιθανή «γενετοκρατούμενη» φάση της Ιατρικής; Τα ερωτήματα που αναφύονται στην εποχή της Γονιδιωματικής είναι σημαντικά και αρκετές απαντήσεις θα αναθεωρούνται, όσο αλλάζουν η γνώση μας και η τεχνολογία, και όσο εξελίσσεται η δημόσια συζήτηση σχετικά με τα ηθικά και πολιτικά θέματα της Νέας Γενετικής. Απαντήσεις στους παραπάνω προβληματισμούς θα επιχειρήσουν να δώσουν ένας μοριακός βιολόγος και δάσκαλος Γενετικής, μία φιλόσοφος εξειδικευμένη σε θέματα Βιοηθικής και μία μαχόμενη ιατρός κατά του καρκίνου, μέσα από μία προσπάθεια ζωντανού και γόνιμου διαλόγου σχετικά με επίκαιρα θέματα της σύγχρονης Επιστήμης.

Οι Ομιλήτριες και ο συντονιστής

Άννα Εφραιμίδου

Είναι η πρώτη γυναίκα ογκολόγος στην Ελλάδα. Επί έξι έτη (1980-6), εργάστηκε ως Επίκουρη Καθηγήτρια στην Ιατρική Σχολή του Mount Sinai της Νέας Υόρκης. Το 1986, επέστρεψε στην Ελλάδα ως Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Αιματολογίας στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης. Τρία χρόνια αργότερα, έγινε Διευθύντρια του Τμήματος Ιατρικής Ογκολογίας στο Αντικαρκινικό Νοσοκομείο «Άγιος Σάββας», το οποίο υπήρξε το πρώτο εκπαιδευτικό Κέντρο Ιατρικής Ογκολογίας στην Ελλάδα, με περισσότερους από 150 ογκολόγους να έχουν εκπαιδευτεί σε αυτό. Η Άννα Εφραιμίδου είναι αριστούχος απόφοιτος της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Ειδικεύθηκε στην Παθολογία στο Downstate University της Νέας Υόρκης και στην Αιματολογία ως υπότροφος του ΝΙΗ στο Montefiore Hospital Albert Einstein School of Medicine της Νέας Υόρκης. Έχει δημοσιεύσει κλινικές και εργαστηριακές έρευνες σε διεθνή περιοδικά σχετικά με τον Καρκίνο του Μαστού. Η Άννα Εφραιμίδου είναι σύμβουλος ομάδων εθελοντών για την προαγωγή της έρευνας και θεραπείας του καρκίνου του μαστού, καθώς και μέλος Διεθνών Επιτροπών για την έρευνα και θεραπεία του. Το 2001, για το έργο και την προσφορά της βραβεύτηκε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.

Σταυρούλα Τσινόρεμα

Είναι Καθηγήτρια Σύγχρονης, Νεότερης Φιλοσοφίας και Βιοηθικής, Διευθύντρια Σπουδών του Διατμηματικού Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών «Βιοηθική» και Διευθύντρια του Εργαστηρίου Βιοηθικής του Πανεπιστημίου Κρήτης. Κάτοχος Πτυχίου Φιλοσοφίας από το Πανεπιστήμιο Αθηνών, Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης (Ma) στην Ηθική και Κοινωνική Φιλοσοφία και Διδακτορικού Διπλώματος (Ph.D.) στην Ηθική Φιλοσοφία από το Πανεπιστήμιο του Έξιτερ, έχει διδάξει στα Πανεπιστήμια Ιωαννίνων και Έξιτερ. Το ερευνητικό έργο της επικεντρώνεται στην Hθική και Κοινωνική Φιλοσοφία, τη Βιοηθική, την Επιστημολογία, τη Φιλοσοφία της Γλώσσας και Φιλοσοφία του Νου. Στα τρέχοντα ερευνητικά ενδιαφέροντά της περιλαμβάνονται η Ηθική των Επιστημών, καθώς και επιστημολογικά και μεθοδολογικά προβλήματα της Βιοηθικής. Το εκδοτικό έργο της περιλαμβάνει επιμέλεια και συγγραφή τόμων σχετικά με τη Φιλοσοφία, τη Βιοηθική, τη Γλώσσα και την Κριτική. Η Σταυρούλα Τσινόρεμα έχει διατελέσει μέλος διεθνών και εθνικών φορέων (Επιτροπές για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, καθώς και για τη Βιοηθική και την Ηθική των Επιστημών, Ομοσπονδία των Εταιριών Φιλοσοφίας, Εθνική Επιτροπή Δεοντολογίας για τις Κλινικές Μελέτες του Υπουργείου Υγείας και Επιτροπή Δεοντολογίας της Έρευνας του Πανεπιστημίου Κρήτης).

Χαράλαμπος Σαββάκης (συντονιστής)

Είναι Καθηγητής Μοριακής Βιολογίας και Γενετικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης. Είναι επίσης Πρόεδρος και Επιστημονικός Διευθυντής του Ερευνητικού Κέντρου Βιοϊατρικών Επιστημών «Αλέξανδρος Φλέμινγκ». Μετά τις σπουδές του στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, απέκτησε διδακτορικό στην Κυτταρική και Αναπτυξιακή Βιολογία από το Πανεπιστήμιο Harvard. Από το 1982 έως το 1984, εργάστηκε στο Πανεπιστήμιο του Καίμπριτζ ως Ερευνητής με υποτροφία του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Μοριακής Βιολογίας (ΕΜΒΟ). Κατόπιν, εξελέγη Επίκουρος Καθηγητής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης. Από το 1984 έως το 2008, υπήρξε Συνεργαζόμενος Ερευνητής του Ινστιτούτου Μοριακής Βιολογίας και Βιοτεχνολογίας του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΜΜΒ-ΙΤΕ). Το ερευνητικό του ενδιαφέρον εστιάζεται στη Γενετική Μηχανική των εντόμων και στη Λειτουργική Γενωμική Ανάλυση σε έντομα και θηλαστικά. Το εργαστήριο του, με την ανακάλυψη και αξιοποίηση του μεταθετού στοιχείου Μίνως, άνοιξε το δρόμο για την ανάπτυξη μεθόδων καταπολέμησης επιβλαβών εντόμων καθώς και για τη βελτίωση τεχνικών Λειτουργικής Γονιδιωματικής. Ο Χαράλαμπος Σαββάκης έχει τιμηθεί με το Βραβείο Έρευνας του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας. Έχει διατελέσει Πρόεδρος του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων (EOΦ) και του Συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Εργαστηρίου Μοριακής Βιολογίας (ΕΜΒL Council), Σύμβουλος του Προέδρου του Επιστημονικού Συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας (ERC)  και μέλος της Συμβουλευτικής Ομάδας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Ειδικό Πρόγραμμα People (Marie Curie Actions) του 7ου Προγράμματος Πλαισίου Έρευνας. Είναι επίσης μέλος του ΕΜΒΟ.

Η εκδήλωση θα μεταδοθεί απευθείας μέσω Διαδικτύου από το Εθνικό Δίκτυο Έρευνας και Τεχνολογίας (Ε.Δ.Ε.Τ.) και θα είναι ανοιχτή σε όλους. Η σύνδεση θα είναι εφικτή την ίδια μέρα της εκδήλωσης: https://webcast.grnet.gr/

Περισσότερες πληροφορίες

Μέγαρο Μουσικής Αθηνών: 210 72.82.333, www.megaron.gr

https://www.facebook.com/megaron.gr

http://www.pinterest.com/megaronathens/ https://twitter.com/MegaronAthens

Εισαγωγική Εικόνα

20 Αυγ 2014

Ο βιολογικός μηχανισμός της αγάπης

Η αγάπη είναι μία έννοια που έχει πολλές προεκτάσεις: φιλοσοφικές, ψυχολογικές, θεολογικές, κοινωνικές ή ακόμη και βιολογικές. Το συναίσθημα της αγάπης έχει αποδειχθεί από πολλές έρευνες ότι έχει άμεσο αντίκτυπο τόσο στην νοητική/ψυχολογική μας κατάσταση, όσο και στη σωματική. Για παράδειγμα, το σύνδρομο της «σπασμένης καρδιάς» (broken heart) είναι ένα υπαρκτό πρόβλημα και περιγράφει την ιδιαίτερη σωματική ευαισθησία που προκαλείται μετά από έναν έντονο, αρνητικό γεγονός που συνήθως σχετίζεται με την απώλεια (θάνατος, χωρισμός κτλ).

Η ανθρώπινη ανάγκη για αγάπη έχει περιγραφεί σε πλήθος θεωρητικών πλαισίων, από το ψυχαναλυτικό μοντέλο του Freud έως και την πυραμίδα των αναγκών του Maslow. Από τη στιγμή που γεννιόμαστε κυνηγούμε το συναίσθημα της ασφάλειας και αποδοχής που συνοδεύουν την αγάπη που λαμβάνουμε από τους γύρω μας. Η αγάπη είναι ο θεμέλιος λίθος της δημιουργίας νέων οικογενειών, αλλά και σημαντικότατος παράγοντας σύσφιξης των σχέσεων με μέλη της οικογένειάς και του φιλικού μας περιβάλλοντος.

Όπως γίνεται κατανοητό, η αγάπη δεν είναι απλά ένα συναίσθημα. Έχει πλήθος διαφορετικών οπτικών γωνιών υπό τις οποίες μπορεί να την προσεγγίσει κανείς. Επηρεάζεται από πλήθος άλλων παραγόντων (βιολογικούς, κοινωνικούς, γνωστικούς κτλ) και εν συνεχεία μπορεί να επηρεάσει εκ νέου αυτούς τους παράγοντες, καθιστώντας αυτό το συναίσθημα ως ένα από τα σημαντικότερα στη ζωή μας.

Βιολογία της αγάπης

Μέχρι και πρόσφατα οι επιστήμονες ερευνούσαν την αγάπη μέσα στα πλαίσια της έρευνας για την ανάπτυξη και το ρόλο των συναισθημάτων στη ζωή μας και επικεντρωνόντουσαν κυρίως στο γνωστικό κομμάτι (τι πιστεύουμε ότι είναι αγάπη, πότε νοιώθουμε ότι αγαπάμε κάποιον, πως εξηγούμε την αγάπη κτλ) και τις κοινωνικές προεκτάσεις της. Η βιολογία της αγάπης όμως άρχισε σιγά-σιγά να τραβάει τα βλέμματα της επιστημονικής κοινότητας, με αποτέλεσμα τις τελευταίες δύο δεκαετίες να έχουμε αποκτήσει αρκετές γνώσεις γύρω από τους νευροβιολογικούς και ενδοκρινολογικούς μηχανισμούς της παρατηρήσιμης, κοινωνικής συμπεριφοράς που ερμηνεύεται ως αγάπη.

Η εξέλιξη της κοινωνικής και φροντιστικής συμπεριφοράς

Η αγάπη είναι κατά βάση μια κοινωνική συμπεριφορά και ως τέτοια μπορεί να ερευνηθεί και υπό τη σκοπιά της εξέλιξης. Τι είδους εξελικτική αξία έχει η ανάπτυξη αλληλένδετων σχέσεων ενδιαφέροντος και προστασίας μεταξύ δύο οργανισμών; Η ικανότητα δύο οργανισμών να αλληλεπιδρούν και να υποστηρίζουν τους ομοιοστατικούς μηχανισμούς (την ισορροπία δηλαδή στην λειτουργία ενός οργανισμού), την ατομική ανάπτυξή αλλά και την αναπαραγωγή τους, είναι ένας από τους αρχαιότερους βιολογικούς μηχανισμούς. Τέτοιου είδους «κοινωνικές συμπεριφορές» παρατηρούνται ακόμη και στους πιο πρωτόγονους οργανισμούς: τα βακτήρια. Τα βακτήρια έχουν την ικανότητα να αναγνωρίζουν και να προσεγγίζουν μέλη του είδους τους, ενώ έχει παρατηρηθεί ότι η αναπαραγωγή τους είναι πιο επιτυχής όταν βρίσκονται εντός των ομάδων τους[1] . Η «κοινωνική» συμπεριφορά των βακτηρίων είναι φυσικά μόνο η αρχή. Η αγάπη φαίνεται πως έχει ιδιαίτερη αξία για την επιβίωση και την αναπαραγωγή όλων των ειδών, καθώς παρατηρείται σχεδόν σε όλα τα γνωστά είδη: ερπετά, θηλαστικά, πουλιά, ψάρια. Όλοι οι οργανισμοί φροντίζουν ο ένας τον άλλο, ιδιαίτερα οι γονείς τα παιδιά τους, τα οποία άλλωστε μεταφέρουν και τα γονίδιά τους στο μέλλον. Όσοι οργανισμοί δεν έδειξαν τέτοιου είδους συμπεριφορές, φαίνεται πως απλά δεν κατάφεραν να επιβιώσουν αρκετά για να μεταδώσουν τα δικά τους γονίδια έως και σήμερα. Η «αγάπη» λοιπόν φαίνεται πως είναι ένας θεμέλιος λίθος στην εξέλιξη των ειδών και ένας δυναμικός μηχανισμός που ευνοεί την ανάπτυξη και την υγεία των οργανισμών.

Ο φυσιολογικός μηχανισμός της αγάπης

ΟξυτοκίνηΗ αγάπη στον άνθρωπο –όπως και όλα τα βασικά συναισθήματα- εδρεύει στα πιο «πρωτόγονα» μέρη του εγκεφάλου, αυτά τα οποία αναπτύχθηκαν κατά τα πρώιμα στάδια της εξέλιξής μας και είναι παρόντα σε όλα τα θηλαστικά[2] . Βασικό ρόλο στο συναίσθημα της αγάπης παίζει η ορμόνη οξυτοκίνη η οποία εκκρίνεται σε αυτές τις «πρωτόγονες περιοχές» και συγκεκριμένα στην νευροϋπόφυση (posterior pituitary gland) και παίζει κεντρικό ρόλο στην αναπαραγωγή, αυξάνοντας την ερωτική επιθυμία σε άνδρες, βοηθώντας τις γυναίκες να αντέξουν τον πόνο της γέννας, αλλά και δημιουργώντας δεσμούς μεταξύ των ενηλίκων και του νεογνού. Έχει βρεθεί πως η ύπαρξη και μόνο ενός μωρού στο χώρο αυξάνει τα επίπεδα οξυτοκίνης σε όλους τους ενήλικους, άνδρες και γυναίκες[3], κάτι που μας οδηγεί στο συμπέρασμα πως ο οργανισμός μας είναι φτιαγμένος να «επιβάλλει» σε κάποιο βαθμό την αγάπη των άλλων όσο είμαστε μωρά. Οι πολυάριθμες έρευνες γύρω από τον ρόλο της οξυτοκίνης τις τελευταίες δεκαετίες έχουν υποδείξει ότι η συγκεκριμένη ορμόνη παίζει σημαντικό ρόλο σε ένα μεγάλο εύρος κοινωνικών συμπεριφορών που σχετίζονται άμεσα ή έμμεσα με την αγάπη και την ερωτική διάθεση. Μερικά παραδείγματα πέρα από το δέσιμο μεταξύ γονιών και παιδιών, είναι η διευκόλυνση της οπτική επαφής, η ενσυναίσθηση αλλά και η διάθεση για σεξουαλική συμπεριφορά.

Αν και η οξυτοκίνη φαίνεται πως παίζει σημαντικό ρόλο στην αγάπη, δεν θα πρέπει να θεωρήσουμε λανθασμένα πως είναι η «ορμόνη της αγάπης», καθώς αυτό το συναίσθημα όπως και όλα τα άλλα δημιουργούνται μέσα από περίπλοκες διαδικασίες και μια σειρά από εκκρίσεις άλλων ορμονών, νευροδιαβιβαστών και επικοινωνίας μεταξύ πολλών διαφορετικών εγκεφαλικών περιοχών. Για παράδειγμα η έκκριση του νευροπεπτιδίου βασοπρεσίνη σχετίζεται επίσης με την ανάπτυξη κοινωνικών συμπεριφορών παρόμοιων με αυτές που ρυθμίζει η οξυτοκίνη. Έρευνες γύρω από αυτές τις ορμόνες έχουν δείξει ότι εάν ο οργανισμός δεν μπορεί να τις απορροφήσει (π.χ. λόγω φαρμακευτικής αγωγής ανταγωνιστών των συγκεκριμένων ορμονών) τότε μειώνεται η εμφάνιση φροντιστικών, κοινωνικών συμπεριφορών τόσο απέναντι σε ενήλικες όσο και σε παιδιά. Είναι χαρακτηριστικό ότι έρευνες σε άτομα που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στο φάσμα του αυτισμού έχουν δείξει ότι μεταξύ άλλων παρουσιάζουν δυσλειτουργία στο σύστημα των κοινωνικών συμπεριφορών που σχετίζονται με την οξυτοκίνη και τη βασοπρεσίνη[4], κάτι που φαίνεται λογικό εάν αναλογιστούμε ότι το φάσμα του αυτισμού περιγράφει ακριβώς συμπεριφορές που χαρακτηρίζονται από έλλειψη κοινωνικών δεξιοτήτων.

Το σύστημα μέρος του οποίου είναι και η οξυτοκίνη και η βασοπρεσίνη είναι δυναμικό και παρουσιάζει λειτουργικές διαφορές από άτομο σε άτομο. Η έκκριση της ορμόνης αλλά και ο αντίκτυπός της στη συμπεριφορά δεν είναι ίδια σε όλους και αυτό οφείλεται τόσο σε γεννητικούς όσο και σε επιγεννετικούς παράγοντες. Ερχόμαστε εξοπλισμένοι με ένα σύστημα οξυτοκίνης το οποίο λειτουργεί με έναν συγκεκριμένο τρόπο, αλλά οι εμπειρίες της ζωής μας μπορούν να αλλάξουν τον τρόπο λειτουργίας του, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγές στην αντίληψη της αγάπης από το ίδιο άτομο. Κάποιος ο οποίος για παράδειγμα μεγάλωσε σε ένα αποστειρωμένο και αυστηρό περιβάλλον μπορεί να μην εκτιμά την αξία της αγάπης ή ακόμη και να μην έχει νιώσει αυτό που οι περισσότεροι περιγράφουν ως αγάπη, έως ότου βρεθεί σε ένα διαφορετικό, πιο ανοιχτό και δεκτικό περιβάλλον που θα τον περιβάλλει με στοργή, οδηγώντας το βιολογικό του σύστημα να αλλάξει τη λειτουργικότητά του και επομένως και την αντίληψη του ίδιου για το συναίσθημα της αγάπης.

Ο πυρήνας της αγάπης είναι το αίσθημα της ασφάλειας και αυτό αντικατοπτρίζεται και στις ιδιότητες των ορμονών που σχετίζονται με αυτή. Τακτικές δόσεις οξυτοκίνης σε ζώα έχει αποδειχθεί ότι αυξάνουν τις φροντιστηκές συμπεριφορές, μειώνουν το στρες και την αμυντική συμπεριφορά, επιτρέποντας στους γονείς να αναπτύξουν καλύτερους δεσμούς με τα νεογνά τους αλλά και τα ίδια να αναπτύξουν μεγαλύτερο ρεπερτόριο συμπεριφορών μέσα σε ένα αίσθημα ασφάλειας.

Συμπερασματικά

Η αγάπη είναι ένα από τα πιο βασικά συναισθήματα όχι μονο στον άνθρωπο αλλά και το υπόλοιπο ζωικό βασίλειο και όπως βλέπουμε υπάρχουν και σαφείς βιολογικοί λόγοι γι’ αυτό. Η βιολογία παίζει σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη συμπεριφορών αγάπης και φροντίδας, αλλά και το αντίστροφο: η ένταξη του ατόμου σε ένα σύστημα φροντιστικών συμπεριφορών αλλάζει την βιολογία του, με αποτέλεσμα την ενθάρρυνση και ανάπτυξη συμπεριφορών αγάπης από το ίδιο. Η φύση της αγάπης είναι ριζωμένη καλά μέσα μας και απλά περιμένει την κατάλληλη ευκαιρία να εκδηλωθεί.

Φωτογραφίες

 

Περισσότερες Πληροφορίες / Βιβλιογραφία

  1. Ingham, C. J., & Jacob, E. (2008). Swarming and complex pattern formation in Paenibacillus vortex studied by imaging and tracking cells. BMC Microbiology, 8(1), 36. doi:10.1186/1471-2180-8-36 []
  2. R. Biswas-Diener & E. Diener (Eds), Noba Textbook Series: Psychology. Champaign, IL: DEF Publishers. DOI: nobaproject.com []
  3. Feldman, R. (2012). Oxytocin and social affiliation in humans. HormonesandBehavior, 61(3), 380–391. doi:10.1016/j.yhbeh.2012.01.008 (pdf) []
  4. Miller, M., Bales, K. L., Taylor, S. L., Yoon, J., Hostetler, C. M., Carter, C. S., & Solomon, M. (2013). Oxytocin and Vasopressin in Children and Adolescents With Autism Spectrum Disorders: Sex Differences and Associations With Symptoms: Oxytocin and vasopressin in autism. Autism Research, 6(2), 91–102. doi:10.1002/aur.1270 []
17 Οκτ 2013

Στρες και Υγεία: Από το Μοριακό εως το Κοινωνικό Επίπεδο

Το άγχος και το στρες είναι δύο θέματα ψυχικής υγείας που απαντώνται όλο και πιο συχνά, ιδιαίτερα στις δυτικές κοινωνίες. Οι παράγοντες που μπορεί να οδηγήσουν στις διάφορες μορφές στρες είναι πολλοί και καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα βιολογικών, ψυχολογικών και κοινωνικών φαινομένων. Στο βίντεο που ακολουθεί, ο Δρ. Robert Sapolsky παρουσιάζει τους πιο σημαντικούς στρεσογόνους παράγοντες από το επίπεδο των μορίων έως και τις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις που πυροδοτούν αυτού του είδους το συναίσθημα. Μέσα στη μία ώρα που διαρκεί η ομιλία καλύπτονται θέματα όπως η βιολογία του στρες, τα συμπεριφορικά χαρακτηριστικά του ατόμου που βιώνει μια στρεσογόνα κατάσταση αλλά και ορισμένα ευρύματα για τις κοινωνικές καταστάσεις που μας αγχώνουν.

 Εισαγωγικη Φωτογραφία

10 Απρ 2013

Επιστημονική Ημερίδα στο ΨΝΘ: «Γενότυπος -Φαινότυπος- Περιβάλλον – Ανθρώπινη Συμπεριφορά»

Το Α’ Τμήμα Βραχείας Νοσηλείας του Ψυχιατρικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης (Ψ.Ν.Θ.) διοργανώνει, σε συνεργασία με το Γραφείο Εκπαίδευσης, Πολιτισμού, ΄Έρευνας & Καινοτόμων Δράσεων του Ψ.Ν.Θ., Ημερίδα με θέμα “Γενότυπος -Φαινότυπος- Περιβάλλον – Ανθρώπινη Συμπεριφορά”.

Η ημερίδα θα γίνει την Τετάρτη 17 Απριλίου 2013, ώρα 09:00 π.μ. – 14:00 μ.μ., στο Αμφιθέατρο του κτιρίου Διοίκησης του Ψυχιατρικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης.

Η συμμετοχή και παρακολούθηση των εργασιών της Ημερίδας είναι δωρεάν και στους συμμετέχοντες θα χορηγηθεί πιστοποιητικό παρακολούθησης.

Λίγα λόγια για το θέμα της ημερίδας

Με αφορμή την αποκάλυψη της γενετικής βάσης ορισμένων κληρονομικών ασθενειών, τα τελευταία χρόνια έχει διαμορφωθεί η τάση να συνδέεται κάθε φυσιολογική ή παθολογική συμπεριφορά του ανθρώπου με κάποιο γονιδιακό τόπο.

Στα πλαίσια αυτά δημοσιεύονται συνεχώς έρευνες που αποδίδουν διάφορες αποκλίνουσες συμπεριφορές, όπως την επιθετικότητα, τον αλκοολισμό, την παραβατικότητα, την τάση για αυτοκτονία, τις ψυχικές διαταραχές, σε παθολογικά γονίδια. Επίσης, δημοσιεύονται έρευνες που συνδέουν κάθε νοητική ή χαρακτηριολογική ιδιότητα του ανθρώπου, όπως την ευφυΐα, την ηθική στάση, την τάση για τις τέχνες και κάθε έκφανση της ανθρώπινης συμπεριφοράς, με κάποιο γονιδιακό τόπο. Σύμφωνα με τις έρευνες αυτές υπεύθυνος για την φυσιολογική ή αποκλίνουσα συμπεριφορά του δεν είναι ο ίδιος ο άνθρωπος, μέσω των νοητικών του λειτουργιών, αλλά κάποια γονίδια.

Η έρευνα όμως έχει δείξει, επίσης, ότι κάθε ζωντανός οργανισμός αλλά και ο ανθρώπινος εγκέφαλος διαμορφώνονται υπό την επίδραση περιβαλλοντολογικών ερεθισμάτων και ότι κανείς ζωντανός οργανισμός, κανένα βιολογικό σύστημα δεν υπάρχει ανεξάρτητα από κάποιο περιβάλλον.

Τι είναι τελικά ο άνθρωπος και η ανθρώπινη συμπεριφορά, είναι τα γονίδια ή το περιβάλλον του; Τι καθορίζει τον άνθρωπο, η κληρονομικότητα ή τα εξωτερικά ερεθίσματα που δέχεται; Πως διαμορφώνεται τελικά η ανθρώπινη συμπεριφορά; Είναι τα γονίδια που έχουν καθοριστικό ρόλο με την επικουρία περιβαλλοντολογικών παραγόντων ή το περιβάλλον σε αλληλεπίδραση με το οργανικό υπόβαθρο της ανθρώπινης συμπεριφοράς, δηλαδή τον ανθρώπινο εγκέφαλο, ασκεί καθοριστική επίδραση στην ανθρώπινη συμπεριφορά;

Τα παραπάνω ερωτήματα που αφορούν το ρόλο των γονιδίων και του περιβάλλοντος στην διαμόρφωση της ανθρώπινης συμπεριφοράς, διερευνώνται στην Επιστημονική Ημερίδα στην οποία συμμετέχουν οι:

  • κ. Ζαχαρίας Σκούρας, Καθηγητής Γενετικής Διευθυντής Εργαστηρίου Γενικής Βιολογίας, Τμήματος Βιολογίας Α.Π.Θ.
  • κ. Ζήσης Παπαδημητρίου, Ομότιμος Καθηγητής Τμήματος Νομικής Α.Π.Θ.
  • κ. Αθανάσιος Καράβατος, Ομότιμος Καθηγητής Ψυχιατρικής Α.Π.Θ.
  • κ. Δημήτριος Σκαραγκάς, Συντονιστής Διευθυντής Α΄ Τμήματος Βραχείας Νοσηλείας Ψ.ΝΘ.
  • τη συζήτηση συντονίζει ο δημοσιογράφος της ΕΤ3 κ. Παντελής Σαββίδης.

Πληροφορίες

Ψ.Ν.Θ., Λαγκαδά 196 Τ.Κ. 564 30 Θεσσαλονίκη www.psychothes.gr
Τηλ.: 2313-324 156 Fax: 2313-324 163
E-mail: gepekd@psychothes.gr info@psychothes.gr

Εισαγωγική Φωτογραφία