19 Ιούλ 2019

Μεγάλη διεθνής έρευνα υποστηρίζει ότι ο αυτισμός κατά 80% οφείλεται σε γενετικούς παράγοντες

Ο αυτισμός (Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος – ΔΑΦ) είναι μία από τις διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές οι οποίες έχουν τραβήξει την προσοχή του ευρύτερου κοινού. Η ιδιαίτερη συμπτωματολογία της, αλλά και ο απροσδόκητος τρόπος εμφάνισης της διαταραχής κατά την παιδική ηλικία έχει προβληματίσει πολλούς γονείς αλλά και φυσικά και την επιστημονική κοινότητα.

Περισσότερα
07 Φεβ 2018

Μπορεί ο αυτισμός να οφείλεται σε υπεράριθμες εγκεφαλικές διασυνδέσεις;

Ο αυτισμός είναι μία από τις αναπτυξιακές διαταραχές που εν πολλοίς παραμένει μυστήριο για την επιστημονική κοινότητα.

21 Απρ 2017

Παρουσίαση βιβλίου: Μητρότητα, η δύναμη στην αδυναμία

< ![CDATA[Η μητρότητα είναι μια έννοια γεμάτη αγάπη και γεμάτη νοήματα. Όταν γεννιέται ένα παιδί, γεννιέται και μια μητέρα. Συνηθίζουμε να στρέφουμε όλο το ενδιαφέρον στα παιδιά, στις ανάγκες και τις δυσκολίες τους, ζούμε πλέον σε μια κοινωνία παιδοκεντρική, μια βιομηχανία ολόκληρη έχει ανθίσει σε σχέση με τα παιδιά. Έτσι όμως παραβλέπεται κάτι πολύ σημαντικό. Η αλληλεπίδραση του παιδιού με τους γονείς του είναι αυτή που θα ορίσει τελικά το πόσο ευτυχισμένο, πόσο πλήρες θα είναι ένα παιδί. Περισσότερα

11 Ιούν 2016

Εργαστηριακές έρευνες υποδεικνύουν ότι ο αυτισμός δεν είναι απλά μια εγκεφαλική διαταραχή

Οι διαταραχές του φάσματος του αυτισμού οφείλονται σε πολλαπλούς παράγοντες, αλλά βασικότερος των οποίων φαίνεται να είναι η βιολογία. Έως τώρα οι έρευνες πάνω στο θέμα του αυτισμού δείχνουν ότι η βιολογική προδιάθεση των ατόμων να αναπτύξουν ένα φάσμα εγκεφαλικών δυσλειτουργιών είναι η ειδοποιός διαφορά μεταξύ αυτιστικών και μη αυτιστικών ατόμων. Αν και οι μέχρι τώρα γνώσεις μας πάνω στο γονιδιακό αποτύπωμα της διαταραχής είναι περιορισμένες, με αποτέλεσμα να μην έχει ταυτοποιηθεί με εγκυρότητα και πέραν πάσης αμφιβολίας κάποιο συγκεκριμένο γονίδιο στο DNA το οποίο να σχετίζεται με την ανάπτυξη διαταραχών στο φάσμα του αυτισμού, οι ενδείξεις που έχουμε υπογραμμίζουν τη βιολογική προδιάθεση και συγκεκριμένα τη δυσλειτουργία του εγκεφάλου η οποία με τη σειρά της δημιουργεί τα συμπτώματα της διαταραχής, όπως είναι η έλλειψη κοινωνικών δεξιοτήτων.

Η έρευνα στον τομέα αυτό, όπως και σε πολλές άλλες θεματικές νευρο-ψυχολογικών διαταραχών πολλές φορές λαμβάνουν χώρα σε εργαστήρια, αξιοποιώντας τα πειράματα που γίνονται σε πειραματόζωα, τα οποία είναι σε θέση να διαφωτίσουν κυρίως την νευροβιολογική βάση των υπό εξέταση διαταραχών. Έτσι και στην περίπτωση του αυτισμού, οι ερευνητές τρέχουν μια πλειάδα εργαστηριακών πειραμάτων για να επιβεβαιώσουν ή όχι τις υποθέσεις τους.

Σε μια τέτοια πρόσφατη έρευνα του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ1 οι πειραματιστές θέλησαν να δουν κατά πόσο άλλα μέρη του νευρικού συστήματος, πέραν του εγκεφάλου, παίζουν ρόλο στην ανάπτυξη τουλάχιστον κάποιων συμπτωμάτων του αυτισμού. Στο πείραμά τους, έλεγξαν τα αποτελέσματα της μετάλλαξης σε δύο γονίδια που σχετίζονται σε κάποιο βαθμό με την ανάπτυξη ορισμένων εκ των συμπτωμάτων του αυτισμού, όπως η ευαισθησία στο άγγιγμα αλλά και η κοινωνική απομόνωση. Αυτό που βρήκαν είναι πως η μετάλλαξη των συγκεκριμένων γονιδίων επηρεάζει το περιφερικό νευρικό σύστημα (δηλαδή όχι τον εγκέφαλο, αλλά το δίκτυο των νευρώνων που απλώνεται πέρα από τον εγκέφαλο, περνάει από τη σπονδυλική στήλη και καταλήγει στις νευρικές απολήξεις στα άκρα μας. Συγκεκριμένα, τα ποντίκια με τα μεταλλαγμένα γονίδια ανέπτυξαν ευαισθησία στην αφή και το άγγιγμα, κάτι που οδήγησε σε κοινωνική απομόνωσή τους, δίχως όμως να έχει επηρεαστεί η λειτουργία του εγκεφάλου τους, παρά μόνο η επικοινωνία των νευρώνων στα άκρα και το δέρμα.

Αυτό το οποίο έδειξαν τα συγκεκριμένα πειράματα είναι πως για να αναπτυχθεί μια συμπεριφορά που μπορεί να χαρακτηριστεί «αυτιστική» δεν χρειάζεται ο εγκέφαλος να δυσλειτουργεί ως ολότητα, αλλά αρκεί μια υπερευαισθησία στην επαφή και το άγγιγμα, η οποία με τη σειρά της απομονώνει το άτομο και το κάνει λιγότερο κοινωνικό. Στον δυτικό κόσμο τέτοιου είδους συμπεριφορές ερμηνεύονται ως ενδείξεις κοινωνικού άγχους και ανελλιπούς κοινωνικής συνδιαλλαγής. Φυσικά τέτοιες έρευνες δεν μπορούν, και ούτε έχουν ως σκοπό, να ερμηνεύσουν όλες τις περιπτώσεις του αυτισμού, καθώς ο αυτισμός δεν είναι μια συγκεκριμένη διαταραχή με συγκεκριμένα συμπτώματα, αλλά αντίθετα είναι ένα φάσμα δυσλειτουργικών συμπεριφορών που μπορεί να διαφέρουν εξαιρετικά από άτομο σε άτομο.

Τέτοιου είδους ερευνητικά βήματα είναι πολύ σημαντικά όχι μόνο για την αντιμετώπιση του αυτισμού αλλά και άλλων νευροψυχολογικών διαταραχών, καθώς υποδεικνύουν ότι εφόσον τα συμπτώματα αυτών των διαταραχών μπορούν να οφείλονται σε δυσλειτουργία των νευρώνων του περιφερικού νευρικού συστήματος, ενδεχομένως μια στοχευμένη φαρμακοθεραπεία με σκοπό την καλύτερη λειτουργία και επικοινωνία αυτών των νευρώνων να αποδειχθεί αρκετά αποτελεσματική για την μείωση των συμπτωμάτων, πάντα σε συνδυασμό με ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις με στόχο την αποτελεσματικότερη διαχείριση των συμπτωμάτων από τα ίδια τα άτομα και την καλύτερη λειτουργικότητά τους.

Εισαγωγική Εικόνα

]]>

Πηγές / Διαβάστε περισσότερα

  1. Lauren et al. (2016). “ Peripheral Mechanosensory Neuron Dysfunction Underlies Tactile and Behavioral Deficits in Mouse Models of ASDs”. Cell. []
30 Μαρ 2016

10 μύθοι για τον αυτισμό

1. Ο αυτισμός οφείλεται σε κακή ανατροφή

Δεν είναι λίγες οι φορές που οι γονείς αυτιστικών παιδιών έρχονται αντιμέτωποι με την αυστηρή κριτική τρίτων, οι οποίοι τους θεωρούν υπεύθυνους για την περίεργη συμπεριφορά των παιδιών τους. Τα άτομα αυτά δεν κατανοούν τη βιολογική φύση του αυτισμού, με αποτέλεσμα να πιστεύουν ότι τα αυτιστικά παιδιά έχουν απλά περίεργη και αντικοινωνική συμπεριφορά, λόγω ελλιπούς ή κακής ανατροφής από τους γονείς. Φυσικά αυτό δεν ισχύει, καθώς ο αυτισμός είναι μια διαταραχή με βιολογικό υπόβαθρο, όπως έχουν αποδείξει εκατοντάδες έρευνες των τελευταίων δεκαετιών123 .

2. Ο αυτισμός είναι απλά μια φάση που περνάει το παιδί

Όπως είπαμε ήδη και πιο πάνω, ο αυτισμός έχει βιολογικό υπόβαθρο και υπάρχουν ενδείξεις κληρονομικότητας. Οπότε, μπορούμε να πούμε με σιγουριά ότι τα αυτιστικά παιδιά δεν περνάνε απλά μια «φάση» η οποία θα περάσει με το χρόνο, αλλά αντίθετα θα ζουν σε όλη τους τη ζωή με τα αυτιστικά στοιχεία. Φυσικά, τα παιδιά μπορούν να μάθουν να διαχειρίζονται τα χαρακτηριστικά της διαταραχής και να βελτιώσουν την αυτοεξυπηρέτησή και τις κοινωνικές δεξιότητές τους, και κατά συνέπεια να έχουν μια πιο «φυσιολογική» εικόνα σε βάθος χρόνου4 .

3. Ο αυτισμός οφείλεται στα παιδικά εμβόλια

Παρά την έντονη διάδοση φημών, ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια, από πλήθος «εναλλακτικών» πηγών ενημέρωσης ότι ο αυτισμός σχετίζεται με τον παιδικό εμβολιασμό και συγκεκριμένα με τα επίπεδα υδραργύρου στα εμβόλια, η αλήθεια είναι ότι δεν υπάρχουν έρευνες που να αποδεικνύουν κάτι τέτοιο. Μάλιστα η παραπληροφόρηση ώθησε την επιστημονική κοινότητα να κάνει έρευνες για την πιθανή συσχέτιση μεταξύ αυτισμού και εμβολιασμού οι οποίες προς το παρόν δείχνουν ότι αυτή η εικασία δεν έχει απολύτως καμία επιστημονική βάση5 . Άλλωστε εάν βρεθεί μια τέτοια συσχέτιση, οι επιστήμονες θα είναι οι πρώτοι που θα την αξιοποιήσουν προς την αντιμετώπιση των διαταραχών του φάσματος του αυτισμού.

4. Ο αυτισμός είναι μία ενιαία διαταραχή και όλοι οι αυτιστικοί συμπεριφέρονται το ίδιο

Ο αυτισμός δεν είναι μία ενιαία διαταραχή. Κάθε άτομο με αυτισμό έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά και γι’ αυτό οι ειδικοί δεν μιλούν μεταξύ τους για «αυτισμό», αλλά για διαταραχές στο «φάσμα του αυτισμού». Υπάρχουν πολλά χαρακτηριστικά και κατά συνέπεια διάφορα διαγνωστικά κριτήρια σχετιζόμενα με τον αυτισμό και γι’ αυτό μιλάμε για ένα «φάσμα», από το οποίο άλλα χαρακτηριστικά είναι παρόντα στο ένα άτομο και άλλα σε ένα άλλο6 .

5. Τα άτομα με αυτισμό έχουν ιδιαίτερες ικανότητες

Συνήθως η εικόνα που δείχνουν τα ΜΜΕ και οι κινηματογραφικές ταινίες για τα άτομα με σύνδρομο στο φάσμα του αυτισμού είναι πως έχουν κάποιες ιδιαίτερες ικανότητες, συνήθως σχετιζόμενες με απομνημόνευση ή μαθηματικές ικανότητες. Πράγματι, υπήρξαν πάρα πολλά παραδείγματα ανθρώπων με κάποια μορφή αυτισμού οι οποίοι διέπρεψαν στον επιστημονικό τους τομέα. Αυτό υποδεικνύει ότι ο αυτισμός δεν επηρεάζει νοητικά το άτομο και ότι με τη σωστή στήριξη από το περιβάλλον και τις κατάλληλες ευκαιρίες μπορεί να ανακαλύψει και να ενισχύσει τις νοητικές του ικανότητες. Όμως, αυτά τα παραδείγματα που προβάλλονται από τα ΜΜΕ δεν αποδεικνύουν ότι όλα τα άτομα με αυτισμό έχουν ιδιαίτερες ικανότητες. Αυτά τα παραδείγματα είναι η εξαίρεση και όχι ο κανόνας. Όπως οι διάνοιες ανάμεσα στα άτομα δίχως αυτισμό είναι ελάχιστο ποσοστό του πληθυσμού, αντίστοιχα ελάχιστες είναι οι περιπτώσεις αυτιστικών ατόμων με τόσο ιδιαίτερες ικανότητες. Όπως και με τον υπόλοιπο πληθυσμό, το νοητικό πηλίκο των αυτιστικών ατόμων κυμαίνεται από τα χαμηλά έως και τα πιο υψηλά επίπεδα7 .

6. Τα αυτιστικά άτομα δεν αναπτύσσουν λεκτικές ικανότητες

Υπάρχει η εντύπωση σε πολλούς ότι ο αυτισμός σχετίζεται με περιορισμένες λεκτικές ικανότητες ή παντελή έλλειψη αυτών. Αυτό φυσικά δεν ισχύει. Εκτός από ελάχιστες περιπτώσεις όπου ο αυτισμός συνυπάρχει -ή έχει εσφαλμένα διαγνωσθεί- με ξεχωριστές λεκτικές ή νοητικές διαταραχές, τα άτομα με αυτισμό αναπτύσσουν κανονικά το λόγο τους. Η αντίληψη ότι δεν έχουν λεκτικές ικανότητες ίσως να προέρχεται από το γεγονός ότι ο αυτισμός σχετίζεται με δυσκολίες στην επικοινωνία με τρίτους, κάτι που ως αποτέλεσμα έχει μερικές φορές τα αυτιστικά άτομα να μην μιλάνε εύκολα, ιδιαίτερα με αγνώστους8 .

7. Τα άτομα με αυτισμό δεν έχουν ενσυναίσθηση

Λόγω των μειωμένων κοινωνικών δεξιοτήτων, πολλοί πιστεύουν ότι τα άτομα με αυτισμό έχουν μειωμένη ικανότητα να αντιλαμβάνονται τα συναισθήματα των άλλων και να συμμετέχουν συναισθηματικά σε αυτά που συμβαίνουν γύρω τους. Η αλήθεια είναι ότι ο αυτισμός δεν συνεπάγεται μειωμένες συναισθηματικές ικανότητες. Αυτό που συμβαίνει στην πραγματικότητα είναι ότι τα άτομα με αυτισμό έχουν ανάγκη να αγαπήσουν και να αγαπηθούν και γενικότερα να επενδύσουν συναισθηματικά, όπως όλοι μας. Για να το καταφέρουν αυτό όμως, μερικές φορές χρειάζονται ειδική υποστήριξη ώστε να μπορέσουν να διαχειριστούν τις μειωμένες κοινωνικές τους δεξιότητες οι οποίες είναι το ουσιαστικό εμπόδιο για μια καλύτερη συναισθηματική επικοινωνία με τους γύρω τους9 .

8. Τα αυτιστικά άτομα δεν μπορούν να δημιουργήσουν σταθερές ή και ουσιαστικές σχέσεις με τους γύρω τους

Παρόλο που ο αυτισμός σχετίζεται με μειωμένες κοινωνικές δεξιότητες, αυτό δεν σημαίνει ότι τα αυτιστικά άτομα δεν είναι σε θέση να δημιουργήσουν βαθιές σχέσεις με τους σημαντικούς άλλους στο περιβάλλον τους. Όπως είπαμε ήδη, έχουν ανάγκη για σχέσεις όπως όλοι μας και οι περισσότεροι καταφέρνουν να τις αναπτύξουν ικανοποιητικά. Φυσικά, μπορούν να δυσκολευτούν περισσότερο από άλλα άτομα δίχως αυτισμό, αλλά αυτό σε καμία περίπτωση δεν σημαίνει ότι δεν μπορούν να το καταφέρουν10 . Ο αριθμός βεβαίως των σχέσεων μπορεί να είναι μικρότερος, αλλά αυτές παραμένουν υπαρκτές!

9. Ο αυτισμός μπορεί να θεραπευτεί

Κατά καιρούς κυκλοφορούν διάφορες ανυπόστατες ειδήσεις και αναλύσεις σχετικά με «θεραπείες» για τον αυτισμό, οι οποίες περιλαμβάνουν από φαρμακοθεραπείες με περίεργα και «εναλλακτικά» σκευάσματα έως και συμπεριφορικές ή θρησκευτικές θεραπείες. Το θετικό είναι ότι η συγκεκριμένη παρανόηση δεν κυκλοφορεί ακόμη ευρέως στο ελληνικό διαδίκτυο, αλλά ο κίνδυνος να διαβάσει κανείς κάτι τέτοιο και να το πιστέψει συνεχίζει να υπάρχει. Οι έως τώρα έρευνες γύρω από τον αυτισμό έχουν καταφέρει να συλλέξουν στοιχεία για το βιολογικό και νευρολογικό υπόβαθρο της διαταραχής, αλλά δεν έφτασαν σε σημείο να αναπτύξουν κάποια θεραπευτική προσέγγιση. Αυτό το οποίο όμως γίνεται στην δουλειά που κάνει ένα αυτιστικό άτομο με τους ειδικούς ψυχικής υγείας συνήθως σχετίζεται με την ανάπτυξη στρατηγικών για την αποτελεσματικότερη διαχείριση της διαταραχής και την ανάπτυξη πολύπλευρων δεξιοτήτων, ώστε το άτομο να έχει μια όσο το δυνατόν πιο ομαλή μετάβαση από την παιδική ηλικία στην ενήλικη ζωή και να μπορέσει να ανταποκριθεί αποτελεσματικά στις προκλήσεις της καθημερινότητάς του11 .

10. Ο αυτισμός υπάρχει μόνο κατά τις τελευταίες δεκαετίες, άρα είτε είναι μια ψεύτικη διαταραχή, είτε οφείλεται σε κάτι που κάνουμε τα τελευταία χρόνια (βλ. εμβολιασμός)

Ο αυτισμός περιεγράφηκε ως νευρολογική-συμπεριφορική διαταραχή για πρώτη φορά από τον Leo Kranner το 1943. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο αυτισμός δεν προϋπήρχε. Όπως υπήρχαν και ασθένειες πολύ πριν καταγραφούν και μελετηθούν, έτσι και ο αυτισμός προϋπήρχε της πρώτης επιστημονικής του καταγραφής. Για την ακρίβεια, ήδη από τον Μεσαίωνα υπήρχαν πολλές καταγραφές συμπεριφορών ατόμων που κατά πάσα πιθανότητα είχαν αυτισμό. Επομένως ο αυτισμός μπορεί να είναι καινούργιο αντικείμενο μελέτης για την επιστημονική κοινότητα, αλλά υπήρχε ανέκαθεν στις ανθρώπινες κοινωνίες, οι οποίες άλλες φορές τον αγνοούσαν και άλλες ανέπτυσσαν εχθρική στάση απέναντί του.

]]>

Πηγές / Διαβάστε περισσότερα

  1. Nixon, J. (2013). The Autism Spectrum in the 21st Century Exploring Psychology, Biology and Practice20131Roth, Ilona, with C. Barson, R. Hoekstra, G. Pasco, T. Whatson. The Autism Spectrum in the 21st Century Exploring Psychology, Biology and Practice . London: Jessica Kingsley 2010. , ISBN: 978‐1‐84905‐087‐6. Tizard Learning Disability Review Tizard Learning Disability Rev, 18(1), 50-51. []
  2. Randolph-Gips, M., & Srinivasan, P. (2012). Modeling autism: A systems biology approach. J Clin Bioinformatics Journal of Clinical Bioinformatics, 2(1), 17 []
  3. Gillberg, C., & Coleman, M. (2000). The biology of the autistic syndromes. London: Mac Keith Press. []
  4. Schopler, E. (n.d.). Treatment for Autism. The Research Basis for Autism Intervention, 9-24. []
  5. Taylor, L. E., Swerdfeger, A. L., & Eslick, G. D. (2014). Vaccines are not associated with autism: An evidence-based meta-analysis of case-control and cohort studies. Vaccine, 32(29), 3623-3629. []
  6. Reber, M. (2012). The autism spectrum: Scientific foundations and treatment. Cambridge: Cambridge University Press. []
  7. Farley, M. A., Mcmahon, W. M., Fombonne, E., Jenson, W. R., Miller, J., Gardner, M., . . . Coon, H. (2009). Twenty-year outcome for individuals with autism and average or near-average cognitive abilities. Autism Res Autism Research, 2(2), 109-118. []
  8. Koning, C., & Magill-Evans, J. (2001). Social and Language Skills in Adolescent Boys with Asperger Syndrome. Autism, 5(1), 23-36. []
  9. Gutstein, S. E., & Sheely, R. K. (2002). Relationship development intervention with young children: Social and emotional development activities for Asperger syndrome, autism, PDD and NDL. London: Jessica Kingsley. []
  10. Willey, L. H., & Stanford, A. (2014). Asperger Syndrome (Autism Spectrum Disorder) and Long-Term Relationships. Jessica Kingsley. []
  11. Reichow, B. (2011). Evidence-based practices and treatments for children with autism. New York: Springer Science Business Media, LLC. []
06 Αυγ 2015

Η δυσλειτουργία των καθρεπτικών νευρώνων στις διαταραχές ενσυναίσθησης

Με τα γοργά βήματα με τα οποία αναπτύσσονται οι νευροεπιστήμες τις τελευταίες δεκαετίες, ολοένα και περισσότεροι επιστήμονες προσπαθούν να εντοπίσουν το ρόλο που παίζει η μη φυσιολογική λειτουργία του εγκεφάλου στην ανάπτυξη ή την εξέλιξη κάποιων διαταραχών. Τα μυστικά της λειτουργίας του εγκεφάλου αποκαλύπτονται σταδιακά με κάθε νέα ταυτοποίηση των εγκεφαλικών δομών και ανακάλυψη της λειτουργίας συγκεκριμένων νευρώνων στο κεντρικό νευρικό μας σύστημα.

Μία από τις πιο ενδιαφέρουσες ανακαλύψεις των τελευταίων δεκαετιών είναι αυτή της ανακάλυψης των καθρεπτικών νευρώνων. Έχουμε μιλήσει και στο παρελθόν για τους νευρώνες αυτούς, οι οποίοι σχετίζονται άμεσα με την ικανότητα των ανθρώπων και άλλων πρωτεύοντων θηλαστικών (π.χ. πιθήκων) να μπαίνουν στη θέση των άλλων και να αναπτύσσουν αυτό που επιστημονικά ονομάζουμε ενσυναίσθηση. Πιο συγκεκριμένα, οι νευρώνες αυτοί ανήκουν στην οικογένεια των κινητικών νευρώνων και πυροδοτούνται όταν βλέπουμε άλλους ανθρώπους (στην περίπτωση των ανθρώπινων νευρώνων) να κάνουν κάποια κίνηση (π.χ. πιάνουν αντικείμενα) ή όταν εξωτερικά ερεθίσματα έχουν κάποιο αντίκτυπο στους άλλους (π.χ. τσίμπημα με βελόνα). Χάρη σε αυτούς τους νευρώνες «αισθανόμαστε» άμεσα τι κάνουν ή τι παθαίνουν οι άλλοι γύρω μας.

Μια ενδιαφέρουσα ιδέα που κυκλοφορεί στην επιστημονική κοινότητα των νευροεπιστημόνων τα τελευταία χρόνια είναι ότι οι νευρώνες αυτοί παίζουν κάποιο ρόλο στις διαταραχές που έχουν ως βασικό σύμπτωμα την έλλειψη ενσυναίσθησης. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι ο αυτισμός, η αντικοινωνική διαταραχή προσωπικότητας ή ακόμη και η ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητας. Παρόλο που όλες αυτές οι αποκλίνουσες συμπεριφορές είναι τόσο διαφορετικές μεταξύ τους και έχουν εντελώς διαφορετική νευρολογική βάση, έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό: το άτομο που τις εμφανίζει έχει δυσκολίες σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό να αναπτύξει σχέσεις με άλλους αλλά –πολύ σημαντικότερο- και να καταλάβει τι αισθάνονται οι συνάνθρωποί του.

Ήδη έχουν υπάρξει έρευνες για τον αυτισμό και τις αντικοινωνικές διαταραχές που δείχνουν μια ισχυρή συσχέτιση μεταξύ της δυσλειτουργίας των καθρεπτικών νευρώνων και της εμφάνισης αυτών των «διαταραχών ενσυναίσθησης»1 . Φυσικά, η συσχέτιση δεν σημαίνει και αιτιότητα. Δεν γνωρίζουμε εάν η δυσλειτουργία των νευρώνων προϋπάρχει της διαταραχής ή εάν οι νευρώνες αυτοί εξασθενούν ως αποτέλεσμά της εμφάνισης της διαταραχής. Κατά πάσα πιθανότητα ισχύουν και τα δύο ανά περίπτωση.

Η συγκεκριμένη θεωρία δεν έχει μόνο ακαδημαϊκό ενδιαφέρον, αλλά και ευρύτερο, καθώς μπορεί να έχει και πρακτικές προεκτάσεις. Εάν η δυσλειτουργία των νευρώνων ενθαρρύνει την ανάπτυξη των συμπτωμάτων όπως των διαταραχών που αναφέραμε, αυτό σημαίνει πως ενδεχομένως μια παρέμβαση σε επίπεδο φυσιολογίας στους καθρεπτικούς νευρώνες μπορεί να μειώσει ή ακόμη και να εξαφανίσει τα συμπτώματα έλλειψης ενσυναίσθησης. Φυσικά, απέχουμε πολύ πριν από τέτοιου είδους παρεμβάσεις ακόμη, αλλά παραμένουν μια ανοιχτή πιθανότητα για το μέλλον.

Βεβαίως τέτοιες παρεμβάσεις ανέκαθεν γινόντουσαν σημεία έντονης αντιπαράθεσης από φιλοσόφους, επιστήμονες αλλά και το ευρύ κοινό, καθώς ανοίγουν πολλά θέματα κυρίως ηθικής φύσεως. Μπορούμε να παρεμβαίνουμε με τόσο άμεσο τρόπο για να αλλάξουμε μια συμπεριφορά που χαρακτηρίζεται ως αποκλίνουσα, ακόμη και όταν προκαλεί πρόβλημα στο ίδιο το άτομο; Αν ναι, υπό ποιες προϋποθέσεις; Σε ποιο βαθμό θα πρέπει να σταματά η παρέμβαση; Είναι ουσιαστική μια τέτοια παρέμβαση στη φυσιολογία ή απλά καλύπτει τα συμπτώματα αδιαφορώντας για τα βαθύτερα αίτια της διαταραχής συμπεριφοράς; Πρόκειται για ερωτήματα στα οποία ο καθένας από εμάς μπορεί να δώσει τις δικές του απαντήσεις…

Εισαγωγική Εικόνα

]]>

Πηγές / Διαβάστε περισσότερα

  1. Psychopaths and Mirror Neurons: How Empathy Can Be a Luxury []
09 Ιούλ 2015

To φάσμα του αυτισμού

Ο αυτισμός ως λέξη προέρχεται από την ελληνική ρίζα “εαυτός” και είναι μια πάθηση που προβληματίζει τους επιστήμονες τα τελευταία εξήντα χρόνια. Τι είναι όμως αυτισμός;

Στην ελληνική πραγματικότητα ο αυτισμός και δύσκολα αναγνωρίζεται από το κοντινό -οικογενειακό περιβάλλον του παιδιού αλλά και γενικότερα το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού δεν έχει επίγνωση της σοβαρότητας που δημιουργεί μια τέτοια πάθηση.

Οι περισσότεροι από μας θα έχουμε κάπου ακούσει έτσι γενικά για τον αυτισμό και είναι σίγουρο ότι έχουμε δει ή ακόμα συναναστραφεί κάποιο αυτιστικό άτομο. Είναι εκείνη η ήσυχη κυρία που κάθεται στο πάρκο και κουνιέται μπρος-πίσω; Είναι εκείνο το αγοράκι που συστηματικά κοροϊδεύει το παιδάκι με τα παραπανίσια κιλά και όταν αυτό του θυμώνει εκείνο συνεχίζει να το κοροϊδεύει; ή μήπως ο συνεργάτης μας στο γραφείο που ξέρει τρείς γλώσσες και είναι μέχρι “αηδίας” προσηλωμένος στη δουλειά;

Όταν μιλάμε για τον αυτισμό, αναφερόμαστε σε ένα “φάσμα” γιατί τόσο τα αίτια όσο και τα χαρακτηριστικά των ατόμων αυτών, ποικίλουν που είναι δύσκολο ένας μη ειδικός να διαχωρίσει και να ξεχωρίσει ένα άτομο με νοητική καθυστέρηση ή άλλες παρόμοιες ασθένειες από κάποιο αυτιστικό παιδί και αυτό γιατί το νοητικό επίπεδο των αυτιστικών παιδιών κυμαίνεται από τα ανώτερα επίπεδα έως τις βαρύτερες μορφές νοητικής στέρησης.

Τα κοινά χαρακτηριστικά των αυτιστικών ατόμων αν και λίγα είναι συγκεκριμένα:

  • Αντιστέκονται σε οποιαδήποτε αλλαγή
  • Δεν χρησιμοποιούν λέξεις αλλά κινήσεις
  • Γίνονται επιθετικοί με αποτέλεσμα να χτυπούν άλλους ή να τραυματιστούν οι ίδιοι
  • Δεν χρησιμοποιούν σχεδόν ποτέ βλεμματική επαφή
  • Συνδέονται πολύ με κάποια αντικείμενα ή κινήσεις και
  • Αντιδρούνε θετικά ή αρνητικά στους ήχους ,στις οσμές και στο στροβίλισμα.

Τα κυριότερα σύνδρομα που σχετίζονται με το αυτιστικό φάσμα είναι: Κanner, Rett, Asperger και ανήκουν στην κατηγορία των Διαδεδομένων Αναπτυξιακών Διαταραχών που διαρκούν ισόβια.

Σύνδρομο Kanner

O παιδοψυχίατρος L.Kanner ήταν ο πρώτος που ασχολήθηκε με τον αυτισμό. Πολλά παιδιά που έπασχαν από αυτισμό θεωρούνταν ότι έπασχαν από πρώιμη μορφή σχιζοφρένιας ή από νοητική καθυστέρηση. Αντίθετα ο Kanner παρατήρησε ότι η επίκτητη ανικανότητα τους να σχετιστούν με το κόσμο, η έλλειψη ανάπτυξης της γλώσσας, και η στερεότυπη συμπεριφορά ήταν αυτά που τους κρατούσαν σε απόσταση από το περιβάλλον. Αυτή την κατάστασή την ονόμασε “πρώιμο βρεφικό αυτισμό” γιατί τα συμπτώματα εμφανίζονται από τη βρεφική ηλικία.

Σύνδρομο Rett

To συγκεκριμένο σύνδρομο πήρε το όνομα του από το γιατρό Α.Rett το 1966, οφείλεται σε μετάλλαξη γονιδίων στο έμβρυο, συναντάται κυρίως στα κορίτσια και είναι σοβαρή νευρολογική διαταραχή που προκαλεί σωματική και νοητική αναπηρία. Κάποια από τα χαρακτηριστικά που μπορεί να παρατηρήσει κάποιος με τη πρώτη ματιά είναι:

  • Απραξία
  • Στερεότυπες κινήσεις των χεριών
  • Μη κανονική αναπνοή και διαταραχή στο μάσημα της τροφής.

Σύνδρομο Αsperger

Πήρε το όνομα του από τον γιατρό H.Asperger ο οποίος το κατατάσσει στο ψηλότερο σημείο της βαθμίδας του αυτιστικού φάσματος, διότι τα συμπτώματα του είναι πιο ελαφριάς μορφής.

Τα άτομα που πάσχουν από αυτό το σύνδρομο δυσκολεύονται να “διαβάσουν” τα μη λεκτικά σήματα δηλ. τις εκφράσεις του προσώπου των οικείων τους με αποτέλεσμα να μη μπορούν να συνάψουν και να κρατήσουν κοινωνικές σχέσεις, αφού δεν είναι σε θέση να καταλάβουν τις ανάγκες τους, παρόλα αυτά τα άτομα με Asperger είναι λειτουργικά και έχουν :

  • Υψηλό δείκτη νοημοσύνης
  • Αξιοπιστία και επιμονή (στο εργασιακό κομμάτι)
  • Καλή μνήμη για γεγονότα ,αριθμούς και ημερομηνίες
  • Πολύ καλή και ακριβής χρήση της γλώσσας
  • Ειλικρίνεια και δικαιοσύνη αφού δεν μπορούν να υποκριθούν
  • Κοινωνικοί απολαμβάνουν την επαφή με άλλα άτομα.

Στον αντίποδα οι λόγοι που προκαλούν τη μειωμένη επικοινωνία με του γύρω τους είναι:

  • Δεν αναγνωρίζουν και γι’ αυτό δεν εφαρμόζουν τους κοινωνικούς κανόνες
  • Δεν μπορούν να κατανοήσουν διάφορα σχήματα λόγου ή μεταφορικές εκφράσεις
  • Παρουσιάζουν εμμονή με τη ρουτίνα και γι’ αυτό δε μπορούν να δεχτούν και να προσαρμοστούν σε αλλαγές.

Στο σημείο αυτό πρέπει να πούμε ότι οι αλλαγές που έγιναν τα τελευταία χρόνια στη κοινωνία έφεραν στο προσκήνιο την αύξηση των ατόμων με Αsperger,και αυτό γιατί ενώ παλιότερα τα άτομα αυτά είχαν την αποδοχή ,τον σεβασμό αλλά και πολύ καλές επιδόσεις στο σχολείο ,σήμερα αυτό έχει αλλάξει αφού και το επίπεδο στα σχολεία έχει γίνει πιο απαιτητικό αλλά και οι μέθοδοι διδασκαλίας δεν δίνουν τόση έμφαση στην απομνημόνευση ,έτσι αυτά τα άτομα πλέον να δυσκολεύονται.

Κλείνοντας, θα ήταν καλό η ελληνική κοινωνία να αλλάξει την οπτική της και να σταματήσει να βάζει αβίαστα ετικέτες σε συμπεριφορές ατόμων και κυρίως παιδιών πίσω από αυτές μπορεί να κρύβονται σοβαρές παθήσεις. Θα ήταν λοιπόν πιο ωφέλιμο να μαθαίναμε ως γονείς, ως εκπαιδευτικοί ,ως κοντινό περιβάλλον να αναγνωρίζουμε τα “σημάδια” ώστε έγκαιρα να γίνει η κατάλληλη παρέμβαση προς όφελος πάντα του παιδιού.

Εισαγωγική Εικόνα

]]>

17 Νοέ 2014

Παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ: τι προβλήματα αντιμετωπίζουν και πως μπορούμε να τα βοηθήσουμε

Τα παιδιά τείνουν να αντλούν πάρα πολλές πληροφορίες από το περιβάλλον, τον τρόπο αντίδρασης των ενηλίκων γύρω τους, αλλά και τις εμπειρίες τους κατά την αλληλεπίδρασή τους με τους συνομήλικους τους. Αυτή η λεγόμενη κοινωνική μάθηση είναι σημαντική ιδιαίτερα στις μικρότερες ηλικίες που τα παιδιά αναπτύσσουν τις πρώιμες κοινωνικές τους δεξιότητες.

Για τα παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ τα πράγματα είναι λίγο διαφορετικά. Λόγω ακριβώς του συνδρόμου (το οποίο έχει σημαντικότατη βιολογική βάση) δεν είναι σε θέση να αποκωδικοποιήσουν επαρκώς τα μηνύματα που υπάρχουν στο περιβάλλον τους, με αποτέλεσμα να μην μπορούν να αναγνωρίσουν εύκολα π.χ. τις διαθέσεις των άλλων βάσει των εκφράσεων του προσώπου τους ή τον τόνο της φωνής τους. Αποτέλεσμα αυτού είναι τα παιδιά αυτά να μοιάζουν περίεργα και πολλές φορές βρίσκονται σε κοινωνικό αποκλεισμό από τον περίγυρό τους.

Όσοι έχουν επαφή με παιδιά με το συγκεκριμένο σύνδρομο -είτε γιατί βρίσκονται στο περιβάλλον τους, είτε γιατί πρέπει να δουλέψουν μαζί τους για να πετύχουν εκπαιδευτικούς ή άλλους στόχους- θα πρέπει να είναι προετοιμασμένοι να αποδεχτούν τη διαφορετικότητα και να ξέρουν τις βασικές διαφορές στον τρόπο αντίληψης του κόσμου που προκαλεί το σύνδρομο Άσπεργκερ. Με αυτό τον τρόπο η αλληλεπίδρασή τους με τα παιδιά αυτά θα είναι πιο επιτυχής και ολοκληρωμένη.

Διαφοροποιημένη συμπεριφορά παιδιών με σύνδρομο Άσπεργκερ

Τα βασικά συμπτώματα που μπορεί να εντοπίσει κάποιος εύκολα στα παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ μπορούν να συνοψιστούν στα ακόλουθα:

  • Οπτική επεξεργασία: Η οπτική επεξεργασία, ιδιαίτερα προσώπων, είναι ελλιπής, με αποτέλεσμα τα παιδιά να μην κατανοούν τις πληροφορίες όταν παρουσιάζονται οπτικά. Για το λόγο αυτό προτείνεται στα άτομα του περιβάλλοντός τους να μεταφέρουν πληροφορίες στα παιδιά αυτά με άλλους τρόπους (π.χ. φωνητικά). Για παράδειγμα όταν τα παιδιά του περιβάλλοντος καλούνται να μιμηθούν κάτι που βλέπουν, θα πρέπει κάποιος να εξηγήσει προφορικά στο παιδί με Άσπεργκερ τι πρέπει να κάνει.
  • Ολιστική επεξεργασία: Τα παιδιά με Άσπεργκερ δυσκολεύονται να κατανοήσουν σύνολα πληροφοριών και επικεντρώνονται κυρίως στις λεπτομέρειες. Η ικανότητά μας να «βλέπουμε το δάσος και όχι το δέντρο» λέγεται ολιστική επεξεργασία πληροφοριών. Όπως γίνεται εύκολα κατανοητό όταν τα παιδιά με Άσπεργκερ «βλέπουν το δέντρο και όχι το δάσος», επικεντρώνοντας σε λεπτομέρειες, μπορεί να κάνουν λάθος εκτίμηση μιας κατάστασης. Για παράδειγμα, όταν τα άτομα του περιβάλλοντός τους μιλάνε δυνατά μέσα στα πλαίσια μιας ζωντανής και ευχάριστης συζήτησης, τα παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ μπορεί να επικεντρωθούν απλά στη φασαρία που προκαλούν οι φωνές, απομονώνοντάς τες από το ευρύτερο περιβάλλον μέσα στο οποίο εκδηλώνονται, με αποτέλεσμα να θεωρούν πως οι άλλοι μαλώνουν και να βάλουν τα κλάματα.
  • Μεταφορά εμπειρίας: Τα παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ δυσκολεύονται να μεταφέρουν τις εμπειρίες του παρελθόντος τους σε νέες καταστάσεις. Αυτό οφείλεται είτε στην ελλιπή κωδικοποίηση της προηγούμενης κατάστασης, είτε στην πλήρη αγνόησή της. Έτσι, εάν προσπαθήσαμε να μάθουμε στο παιδί πώς να συμπεριφέρεται σε μια κοινωνική κατάσταση μια φορά, μπορεί να χρειαστεί να τους το ξαναμάθουμε εκ νέου την επόμενη. Αυτή η μάθηση πρέπει να γίνεται με όσο το δυνατόν περισσότερες απλουστεύσεις στο πως αναμένεται να συμπεριφερθούν τα παιδιά, ώστε να μπορέσει να είναι επιτυχής.
  • Αφηρημένη σκέψη: Όταν τα παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ καλούνται να σκεφτούν με έναν αφηρημένο τρόπο για μια κοινωνική κατάσταση, προφανώς αντιμετωπίζουν δυσκολίες. Δυσκολεύονται να βρουν τον σωστό τρόπο συμπεριφοράς σε μια κατάσταση και μπορεί είτε να χρειαστούν περισσότερο χρόνο για να αναλύσουν την κατάσταση, είτε να μην μπορέσουν να την αναλύσουν, να απογοητευθούν και να «παγώσουν». Και πάλι, το περιβάλλον θα πρέπει να έχει την υπομονή να εξηγήσει στο παιδί με Άσπεργκερ την κατάσταση με πάρα πολύ απλά λόγια και να του δώσει λίγες και συγκεκριμένες επιλογές που είναι σε θέση να κατανοήσει (ανάλογα με την ηλικία, τη διάθεση κτλ).
  • Νοημοσύνη: Τα παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ έχουν συνήθως κανονικό και πολλές φορές υψηλό δείκτη νοημοσύνης. Παρόλα αυτά, δυσκολεύονται στην επεξεργασία συγκεκριμένων πληροφοριών, ιδιαίτερα όταν αυτές παρουσιάζονται με μεγάλη ταχύτητα στα πλαίσια μιας κοινωνικής συναναστροφής. Αυτό πρέπει να γίνει κατανοητό από τον περίγυρό τους και να μην βιαστούν να βγάλουν βιαστικά συμπεράσματα για την νοημοσύνη του παιδιού βασιζόμενοι απλά και μόνο στις αργές ή λανθασμένες αντιδράσεις τους κατά τη διάρκεια κοινωνικών συναναστροφών.
  • Αυτοαντίληψη συναισθημάτων: Τα παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ δεν δυσκολεύονται απλά να αναγνωρίσουν τα συναισθήματα των άλλων, αλλά και τα δικά τους. Μπορεί να μην μπορούν να εκφράσουν τι αισθάνονται σε μια συγκεκριμένη στιγμή. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι τα παιδιά αυτά δεν έχουν συναισθήματα, αλλά πολύ απλά ότι δεν μπορούν να τα κατανοήσουν και να τα γνωστικοποιήσουν πλήρως.

Πως μπορούμε να βοηθήσουμε τα παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ;

Το γεγονός πως τα παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ έχουν κανονικό ή υψηλό δείκτη νοημοσύνης διευκολύνει τα άτομα του περιβάλλοντός τους, καθώς σημαίνει πως με τις κατάλληλες στρατηγικές μπορούν να διδάξουν πολλά πράγματα στα παιδιά αυτά και να τα βοηθήσουν να αναπτύξουν συγκεκριμένες κοινωνικές δεξιότητες που θα τα διευκολύνουν να ανταπεξέλθουν στην καθημερινότητά τους.

  • Χρήση λεκτικών οδηγιών: Η εκμάθηση στα παιδιά αυτά γίνεται πιο εύκολη όταν είναι γραμμική (το Α ακολουθεί το Β και έπεται το Γ κτλ) και βασίζεται στη λογική. Περιγράψτε στα παιδιά αυτά τα πιο σημαντικά βήματα που πρέπει να κάνουν σε μια κοινωνική κατάσταση με μια συγκεκριμένη και λογική σειρά.
  • Εκμάθηση δεξιοτήτων: Τα παιδιά θα πρέπει να διδαχθούν να διαβάζουν απλά στοιχεία του περιβάλλοντός τους που θα τα βοηθήσουν να διαβάσουν τα «κοινωνικά μηνύματα» του περιβάλλοντός τους. Π.χ. μπορούν να διδαχθούν να προσέχουν περισσότερο τον τόνο της φωνής κάποιου για να καταλάβουν την συναισθηματική του κατάσταση ή να παρατηρούν στοιχεία της γλώσσας του σώματος που θα τα βοηθήσουν στην «αποκωδικοποίηση» αυτή.
  • Εκμάθηση αυτοαντίληψης συναισθημάτων: Όπως το παιδί μπορεί να διδαχθεί να διαβάζει συγκεκριμένα στοιχεία στην συμπεριφορά των άλλων ώστε να εξάγει συμπεράσματα για την συναισθηματική τους κατάσταση, αντίστοιχα μπορεί να διδαχθεί το ίδιο και για τον εαυτό του. Εάν το παιδί π.χ. μάθει ότι όταν αισθάνεται έναν κόμπο στον λαιμό και αισθανθεί ότι ξαφνικά ζεστένεται, αυτό σημαίνει ότι είναι θυμωμένο ή γενικότερα αναστατωμένο. Στη συνέχεια το παιδί θα μάθει τι πρέπει να κάνει όταν αισθάνεται συγκεκριμένα πράγματα (π.χ. όταν νιώσει θυμωμένος, να εκφράσει το παράπονό του ή να απομακρυνθεί από μια κατάσταση). Με αυτόν τον τρόπο σταδιακά το παιδί θα μάθει να αποφεύγει κοινωνικές καταστάσεις που του προκαλούν δυσφορία και να εμπλέκεται σε αυτές που του είναι πιο ευχάριστες, κάτι που θα αυξήσει κατακόρυφα και την ποιότητα ζωής του στην καθημερινότητά του.

Φυσικά οι συμβουλές και οι στρατηγικές που μπορεί να ακολουθήσει κάποιος ενήλικας που πρέπει να βοηθήσει ένα παιδί με σύνδρομο Άσπεργκερ δεν τελειώνουν εδώ. Το σύνδρομο αυτό είναι πολυεπίπεδο και επηρεάζει τη ζωή του παιδιού με πολλούς και διαφορετικούς τρόπους, ενώ επιπλέον μπορεί να έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά στο κάθε παιδί. Για το λόγο αυτό προτείνεται η εξατομικευμένη συμβουλευτική παρέμβαση σε γονείς και επαγγελματίες που σχετίζονται με παιδιά με σύνδρομο Άσπεργκερ.

Εισαγωγική Φωτογραφία

]]>

31 Οκτ 2013

Πανεπιστήμιο Τορίνο: Μεταπτυχιακά Προγράμματα Ειδικής Αγωγής (Δυσλεξία/Αυτισμός)

Η Σχολή Φιλοσοφίας και Επιστημών της Εκπαίδευσης και η Σχολή Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου του Τορίνο της Ιταλίας διοργανώνουν για το ακαδημαϊκό έτος 2013-2014 τα Μάστερ 2ου Επιπέδου «Διαταραχές στην Ανάγνωση, στη Γραφή και στους Υπολογισμούς. Αξιολόγηση και Παρεμβάσεις στο Πλαίσιο του Σχολείου» και «Ειδικός στη Μεθοδολογία A.B.A. για τις Διαταραχές στο φάσμα του Αυτισμού», τα οποία ανταποκρίνονται στις πιο πρόσφατες διεθνείς εξελίξεις στον τομέα της Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης.

Τα Μεταπτυχιακά Προγράμματα Σπουδών στην Ειδική Αγωγή απευθύνονται:

  • σε όσους ενδιαφέρονται να αποκτήσουν παιδαγωγική επάρκεια για το διορισμό τους στην εκπαίδευση. Συγκεκριμένα, παρέχουν παιδαγωγική επάρκεια και σε πτυχιούχους καθηγητικών σχολών που δε διαθέτουν πτυχίο Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. (Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής &  Τεχνολογικής Εκπαίδευσης).
  • σε όσους πτυχιούχους Α.Ε.Ι. ενδιαφέρονται να διορισθούν στα ειδικά σχολεία ή να στελεχώσουν τα τμήματα ένταξης και την παράλληλη στήριξη.
  • σε όσους διορισμένους εκπαιδευτικούς (καθηγητές και δασκάλους) ενδιαφέρονται για την απόκτηση επιπρόσθετων προσόντων που θα βοηθήσει την επαγγελματική τους ανέλιξη.
  • σε όσους ενδιαφέρονται να εμπλουτίσουν το βιογραφικό τους με ένα αναγνωρισμένης αξίας Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα.

Αναλυτικότερα, τα συγκεκριμένα Μεταπτυχιακά Προγράμματα δεν είναι εξ αποστάσεως. Η υλοποίησή τους γίνεται με φυσική παρουσία, με ένα ευέλικτο πρόγραμμα ειδικά σχεδιασμένο για εργαζόμενους εκπαιδευτικούς . Είναι διάρκειας ενός έτους (Από τον Νοέμβριο του 2013 έως τον Νοέμβριο του 2014) και αντιστοιχούν σε 62 πιστωτικές μονάδες.

Μετά την απόκτηση του Μάστερ δίνεται η δυνατότητα συνέχισης των σπουδών σε Διδακτορικό επίπεδο.

Η προθεσμία υποβολής των δηλώσεων για Ευρωπαίους πολίτες εκτός Ιταλίας, είναι έως 15 Νοεμβρίου 2013. Ο αριθμός των θέσεων είναι περιορισμένος και η επιλογή θα γίνεται με βάση το βιογραφικό.

Οι σπουδές είναι αναγνωρισμένες από τον Δ.Ο.Α.Τ.Α.Π.(Αρ.Πρ:253-2455)

Τα προγράμματα προσφέρουν υψηλού επιπέδου ακαδημαϊκές και επαγγελματικές δεξιότητες και απευθύνονται κυρίως σε αποφοίτους παιδαγωγικών και Ειδικής Αγωγής, νηπιαγωγούς, αλλά και σε επαγγελματίες εκπαιδευτικούς, ψυχολόγους και λογοθεραπευτές, οι οποίοι επιθυμούν να εμβαθύνουν και να επεκτείνουν τις γνώσεις τους στην ενασχόληση με άτομα με Μαθησιακές Δυσκολίες.

Οι φοιτητές κατά τη διάρκεια των σπουδών τους θα έχουν τη δυνατότητα να γνωρίσουν εις βάθος και να κατανοήσουν τις αξίες, πρακτικές, οργανωτικές και διαπροσωπικές διαστάσεις της επιστήμης της Ειδικής Αγωγής, ενώ παράλληλα θα αναπτύξουν εξειδικευμένες δεξιότητες στα παιδαγωγικά, τις οποίες θα μπορούν στο μέλλον να εφαρμόσουν κατά την ενασχόλησή τους με άτομα με Μαθησιακές Δυσκολίες και Ειδικές Ανάγκες.

Τα προγράμματα ενθαρρύνουν τους φοιτητές να εφαρμόσουν τα θεωρητικά μοντέλα Ειδικής Αγωγής που θα διδαχθούν και στην επαγγελματική τους δραστηριότητα. Τα προγράμματα εστιάζουν στην κοινωνική διάσταση της Ειδικής Αγωγής, γεγονός το οποίο καθιστά τους αποφοίτους ικανούς να παρέχουν εξειδικευμένη και ουσιαστική υποστήριξη σε άτομα με στόχο την παιδεία / εκπαίδευση (κοινωνική, συναισθηματική, ακαδημαϊκή).

Ανάλυση Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς (ABA)

Η ανάλυση συμπεριφοράς είναι μία φυσική επιστήμη της συμπεριφοράς που αρχικά περιγράφηκε και υιοθετήθηκε ως μορφή παρέμβασης με στόχο την κοινωνικοποίηση ατόμων κοινωνικά περιθωριοποιημένων από τον F.B. Skinner τη δεκαετία του 1930. Οι αρχές και οι μέθοδοι της ανάλυσης της συμπεριφοράς έχουν εφαρμοστεί επιτυχώς σε πολλούς τομείς. Για παράδειγμα, οι μέθοδοι που χρησιμοποιούν την αρχή της θετικής ενίσχυσης, για να ενδυναμώσουν μία συμπεριφορά, κανονίζοντας αυτή να ακολουθείται από κάτι με αξία, έχουν χρησιμοποιηθεί, για να αναπτυχθεί ένα μεγάλο εύρος δεξιοτήτων στους μαθητευόμενους, με ή χωρίς δυσλειτουργίες.

Από τις αρχές του 1960, εκατοντάδες αναλυτές συμπεριφοράς έχουν χρησιμοποιήσει τη θετική ενίσχυση και άλλες αρχές, για να δομήσουν την επικοινωνία, το παιχνίδι και δεξιότητες κοινωνικές, ακαδημαϊκές, αυτό-φροντίδας, επαγγελματικές και στο πλαίσιο διαβίωσης της κοινότητας και για να μειώσουν τα προβλήματα συμπεριφοράς στους εκπαιδευόμενους με αυτισμό όλων των ηλικιών. Ορισμένες τεχνικές του ΑΒΑ περιλαμβάνουν οδηγίες που δίνονται από ενήλικες με έντονα κι αυστηρά δομημένη σειρά, ενώ άλλοι χρησιμοποιούν τα φυσικά ενδιαφέροντα των μαθητευόμενων και ακολουθούν τη δική του / της έναρξη (initiation). Επιπλέον, άλλοι διδάσκουν δεξιότητες στο πλαίσιο των αυξανόμενων δραστηριοτήτων. Όλες οι δεξιότητες διασπώνται σε επιμέρους βήματα ή στοιχεία, και στους μαθητευόμενους παρέχονται πολλές επαναλαμβανόμενες ευκαιρίες να μάθουν και να εξασκήσουν τις δεξιότητες σε μία πληθώρα καταστάσεων (settings), με άφθονη θετική ενίσχυση. Οι στόχοι της παρέμβασης, καθώς και των συγκεκριμένου τύπου οδηγιών και ενισχύσεων που χρησιμοποιούνται, προσαρμόζονται στις δυνατότητες και τις ανάγκες του εκάστοτε μαθητευόμενου (εξατομικευμένη μάθηση και διδασκαλία). Η απόδοση μετριέται συνεχώς μέσω της άμεσης παρατήρησης, και η παρέμβαση τροποποιείται αν τα δεδομένα δείξουν ότι ο μαθητευόμενος δε σημειώνει ικανοποιητική πρόοδο.

Επιπρόσθετα, αξίζει να επισημανθεί ότι ανεξάρτητα από την ηλικία του μαθητευόμενου με αυτισμό, στόχος της παρέμβασης του ΑΒΑ είναι να τον καταστήσουν ικανό να λειτουργεί όσον το δυνατόν πιο αυτόνομα, αποτελεσματικά και με επιτυχία σε ποικίλα περιβάλλοντα.

Coordinatore Prof. Claudio Longobardi Tel: (0039)0118126231

Πληροφορίες & επικοινωνία

Dott. Κουφάκης Ιωάννης

  • Τηλ. 6940549599
  • Ωράριο επικοινωνίας: 10:00-14:00 & 17:00-20:00
  • Email: Ioannis.Koyfakis@gmail.com
  • Email (πληροφορίες και στα ελληνικά): master.dislet@unito.it, master.autismo@unito.it

Εισαγωγική Φωτογραφία

]]>

23 Ιούλ 2012

Το Ηλεκτροεγκεφαλογράφημα μπορεί να ανιχνεύσει αυτισμό σε παιδιά ηλικίας 2 ετών

Μελέτες έχουν δείξει ότι η πρώιμη παρέμβαση σε παιδιά με αυτισμό μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση της συνολικής ποιότητας της ζωής, βοηθώντας τους να επιτύχουν τις υψηλότερες δυνατότητες επιπέδου λειτουργίας και προσαρμοστικότητας τους. Και τώρα, με 1 στα 88 παιδιά που διαγιγνώσκονται με την πάθηση, είναι σαφές ότι η έγκαιρη διάγνωση πρέπει να γίνεται. Δυστυχώς, η διάγνωση του αυτισμού μπορεί να είναι δύσκολη να επιτευχθεί, ειδικά για τα παιδιά για το υψηλότερο άκρο του φάσματος και παιδιά με Asperger. Αλλά μια νέα μελέτη φαίνεται να μπορεί να αλλάξει όλα αυτά.

Μια ερευνητική ομάδα του Νοσοκομείου Παίδων της Βοστώνης αναφέρει ότι το ΗΕΓ, ένα διαγνωστικό τεστ που καταγράφει την ηλεκτρική δραστηριότητα του εγκεφάλου, μπορεί να είναι χρήσιμo για την παροχή διάγνωσης αυτισμού, ακόμη και από δύο ετών1 . Ενώ η περαιτέρω έρευνα για να επιβεβαιωθούν τα αποτελέσματα είναι απαραίτητη, τα νέα αυτά στοιχεία θα μπορούσαν να κάνουν τη διάγνωση ευκολότερη και νωρίτερα για τα άτομα με τη διαταραχή του φάσματος του αυτισμού.

Στη μελέτη, οι ερευνητές ανέλυσαν τα αποτελέσματα του ηλεκτροεγκεφαλογραφήματος σχεδόν από 1.000 παιδιά. Ήταν σε θέση να διακρίνουν σαφώς τα παιδιά με αυτισμό από τα παιδιά που δεν έχουν αυτισμό μετά την ανακάλυψη 33 ειδικών σχεδίων που φάνηκε να συνδέονται με τον αυτισμό. Τα σχέδια βρέθηκαν σταθερά μεταξύ των παιδιών με αυτισμό σε όλες τις ηλικιακές ομάδες – ηλικίας 2 έως 12 ετών. Το ποσοστό ακρίβειας αφού επαναλήφθηκε η ανάλυση 10 φορές, έφτασε το 90%.

Η ομάδα σχεδιάζει τώρα να επαναλάβει τη μελέτη τους με παιδιά που έχουν διαγνωστεί με σύνδρομο Asperger. Ενώ το Asperger θεωρείται ένα υποσύνολο του αυτισμού, τα άτομα με αυτό το συγκεκριμένο όρο τείνουν να έχουν υψηλότερο από το μέσο όρο νοημοσύνη και εμφανίζουν λιγότερες δυσκολίες στην ομιλία από ό, τι εκείνα τα παιδιά με τη διαταραχή του φάσματος του αυτισμού.

Ο Δρ Frank Duffy, ο ηγέτης της έρευνας, πιστεύει ότι η δοκιμή μπορεί να βοηθήσει να προσδιοριστεί αν το Asperger πρέπει να θεωρηθεί ως μια εντελώς διαφορετική κατάσταση, παρά ένα υποσύνολο του αυτισμού. Το ΗΕΓ μπορεί επίσης να βοηθήσει στον καθορισμό του αν ορισμένες θεραπείες είναι αποτελεσματικές στην αποκατάσταση του αυτισμού. Ακόμη πιο ενδιαφέρον είναι ότι μπορεί να προσδιοριστεί αν τα αδέλφια των παιδιών που έχουν διαγνωστεί με αυτισμό, επίσης υποφέρουν από την πάθηση.

«Είναι μια μεγάλη αιτία του άγχους όταν τα μεγαλύτερα αδέλφια αναπτύσσουν αυτισμό,» δήλωσε ο Δρ Duffy. «Το ΗΕΓ μπορεί να προσφέρει έναν τρόπο για να ελεγχθεί η πάθηση σε μικρότερα αδέλφια εκ των προτέρων από αυτούς που έχουν τα συμπτώματα.»

Η Caroline Hattersley της Εθνικής Εταιρείας Αυτιστικών, δήλωσε: «Καλωσορίζουμε κάθε έρευνα που μπορεί να μας βοηθήσει να κατανοήσουμε καλύτερα τον αυτισμό. Σε μια πρόσφατη έρευνα, το 50% των ατόμων με αυτισμό και οι οικογένειές τους ανέφεραν ότι ήταν δύσκολο να πάρουν μια διάγνωση και το 55% δήλωσε ότι η διαδικασία ήταν υπερβολικά χρονοβόρα. Αν και περαιτέρω δοκιμές του ηλεκτροεγκεφαλογραφήματος εξακολουθούν να απαιτούνται, κάθε εργαλείο που βοηθάει στον εντοπισμό του αυτισμού σε νεαρότερη ηλικία μπορεί ενδεχομένως να βελτιώσει την ποιότητα ενός ατόμου με αυτισμό, επιτρέποντας τη σωστή υποστήριξη να τεθεί σε ισχύ νωρίτερα. «

Εισαγωγική Φωτογραφία

]]>

Πηγές / Διαβάστε περισσότερα

  1. Frank H Duffy and Heidelise Als “A stable pattern of EEG spectral coherence distinguishes children with autism from neuro-typical controls – a large case control study” published online June 26, 2012 BMC Medicine 2012, 10:64 doi:10.1186/1741-7015-10-64 []