15 Απρ 2019

Αντιμετώπιση συναισθηματικών διαταραχών και αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς στους εφήβους

Η εφηβεία είναι μία από τις ηλικιακές περιόδους της ανθρώπινης ανάπτυξης που προβληματίζει ιδιαίτερα τόσο τους γονείς, όσο και την επιστημονική κοινότητα.

Περισσότερα
22 Απρ 2018

Κακοποίηση και παραμέληση στην παιδική ηλικία

Η κακοποίηση και παραμέληση παιδιών είναι ένα σύνθετο φαινόμενο το οποίο συναντάται σε όλο τον κόσμο και μελετάται από πολλά επιστημονικά πεδία. Ως εκ τούτου υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί ορισμοί ανάλογα με την οπτική γωνία του εκάστοτε επιστημονικού κλάδου αλλά και τα ιδιαίτερα κοινωνικά και πολιτισμικά χαρακτηριστικά της υπό εξέταση κοινωνίας.

30 Ιαν 2018

Αυτοπροσδιορισμός και κίνητρα μάθησης

Τα κίνητρα που έχει ένας μαθητής είναι από τους πιο σημαντικούς παράγοντες που επηρεάζουν το εάν και τι θα μάθει σε βάθος χρόνου.

13 Οκτ 2016

Πώς να αλλάξετε την ποιότητα της ζωής με το παιδί σας

Τα παιδιά χρειάζονται ένα θετικό και διασκεδαστικό σπιτικό, με γονείς που έχουν τον έλεγχο των συναισθημάτων τους και που είναι ικανοί να ξεπεράσουν τα προβλήματα της ζωής. Ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για να διδάξετε στα παιδιά σας πώς να αναπτύξουν διάφορες ικανότητες χρήσιμες για τη ζωή τους, είναι η δημιουργία μιας δυνατής σχέσης μαζί τους. Έτσι μαθαίνουν μέσα από τη μίμηση και τα παραδείγματα που τους δίνετε εσείς. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι για να μπορέσετε να έχετε μια δυνατή και σταθερή σχέση με το παιδί σας :

  • Διασκεδάστε μαζί. Είναι πολύ σημαντικό να βρείτε δραστηριότητες τις οποίες απολαμβάνετε και οι δύο μαζί. Οι δραστηριότητες αυτές θα πρέπει είναι αλληλεπιδραστικές, δηλαδή, να κάνετε διάφορα πράγματα μαζί με το παιδί σας. Οι άνθρωποι που διασκεδάζουν μαζί, απολαμβάνουν την παρέα μεταξύ τους και θέλουν να περνούν περισσότερο χρόνο μαζί.  Με αυτό τον τρόπο τόσο το παιδί όσο και εσείς, θα μάθετε να συνεργάζεστε, να κατανοείτε τις ομοιότητες σας και να δέχεστε τις διαφορές σας και έτσι σέβεστε ο ένας τον άλλο. Μπορείτε επίσης να κερδίσετε περισσότερη εκτίμηση προς τις δυνατότητες του παιδιού σας, κάτι που θα αναπτύξει την αυτοεκτίμηση του. Μέσω των κοινών δραστηριοτήτων μπορείτε να διδάξετε στο παιδί σας τις επικοινωνιακές δεξιότητες, τις κοινωνικές ικανότητες, την υπευθυνότητα, τις αξίες, την επιμονή, την αυτοπειθαρχία και την αυτοπεποίθηση. Αλλά θυμηθείτε ότι όλα αυτά μπορείτε να τα διδάξετε στο παιδί σας μέσω της εμπειρίας και των παραδειγμάτων και όχι με βαρετές και ανούσιες διαλέξεις.
  • Αφήστε το παιδί σας να παίξει ελεύθερα. Το παιχνίδι είναι κάτι ουσιαστικό για την γνωστική, κοινωνική και φυσική ανάπτυξη των παιδιών καθώς και για την υγιή ανάπτυξη του εγκεφάλου. Οι ικανότητες που διδάσκονται κατά τη διάρκεια του αλληλεπιδραστικού παιχνιδιού είναι η δημιουργικότητα, η κριτική σκέψη, οι χωρικές ικανότητες και η κοινωνική αλληλεπίδραση όπως το να μοιράζεται κανείς τα πράγματα του και η συνεργασία. Στη σημερινή εποχή έχει μειωθεί κατά πολύ ο χρόνος του ελεύθερου παιχνιδιού στα παιδιά ενώ παράλληλα έχει αυξηθεί ο χρόνος στις παθητικές δραστηριότητες όπως η παρακολούθηση τηλεόρασης και οι ηλεκτρονική ενασχόληση. Βεβαιωθείτε ότι τα παιδιά σας έχουν αρκετό ελεύθερο χρόνο για να παίξουν χωρίς να τα καθοδηγείτε, με υλικά και παιχνίδια που προάγουν την ανάπτυξη τους. Αποφύγετε να υπερφορτώνετε τα παιδιά σας με ένα σωρό από δραστηριότητες μειώνοντας έτσι τον ελεύθερο χρόνο τους για παιχνίδι. Αποθαρρύνετε την υπερβολική χρήση παθητικών δραστηριοτήτων όπως ο ηλεκτρονικός υπολογιστής ή η παρακολούθηση τηλεόρασης αλλά ενθαρρύνετε το παιχνίδι με απλά υλικά που ενισχύουν την φαντασία και τη δημιουργικότητα. Παράλληλα, ενθαρρύνετε τις φυσικές δραστηριότητες παιχνιδιού.
  • Μειώστε το χρόνο «οθόνης» και αυξήστε τις ικανότητες διαβάσματος. Ο εκτεταμένος χρόνος μπροστά σε μια οθόνη υπολογιστή ή τηλεόρασης επιφέρει μειωμένες ικανότητες διαβάσματος και άρα αυτό επηρεάζει την σχολική επιτυχία των παιδιών. Τα βασικά στοιχεία για να γίνει ένα παιδί καλός μαθητής μπορούν να ενισχυθούν από μικρή ηλικία πριν καν ακόμη ξεκινήσει το παιδί την σχολική του σταδιοδρομία. Οι γονείς ως πρώτοι δάσκαλοι στη ζωή του παιδιού, μπορούν να βοηθήσουν το παιδί τους να μάθει τις δεξιότητες που θα τον κάνουν καλό μαθητή αργότερα στο σχολείο. Θα πρέπει να είστε υπομονετικοί και να μην πιέζετε υπερβολικά το παιδί. Κάντε το διάβασμα να μοιάζει με διασκέδαση. Συζητήστε συχνά με το παιδί σας χρησιμοποιώντας σωστά τη γλώσσα για να αναπτύξει έτσι δυνατές γλωσσικές ικανότητες. Εξιστορήστε του ιστορίες, περιγράψτε διάφορες εικόνες, παίξτε γλωσσικά παιχνίδια. Πηγαίνετε μια βόλτα στη τοπική βιβλιοθήκη και βοηθήστε το παιδί σας να αγαπήσει τα βιβλία και το διάβασμα.
  • Κάντε δουλειές του σπιτιού μαζί με το παιδί σας. Αφήστε το παιδί σας να σας βοηθήσει με τις δουλειές του σπιτιού. Ακόμα και ένα μικρό παιδί μπορεί να σκουπίσει το πάτωμα, να συγυρίσει τα παιχνίδια του και να στρώσει το τραπέζι για φαγητό. Με αυτό τον τρόπο του δίνετε την αίσθηση ότι συνεισφέρει στο σπίτι και το βοηθά να γίνει πιο υπεύθυνο και με περισσότερη αυτοπεποίθηση. Εξηγήστε στο παιδί βήμα προς βήμα πως θα κάνετε μια δουλειά στο σπίτι και αναθέστε του να είναι ο βοηθός σας (θα εξυψώσετε απίστευτα την αυτό-αξία του).
  • Πείτε του με κάθε τρόπο ότι το αγαπάτε. Αφήστε μικρά σημειώματα γράφοντας πάνω «Σ ’αγαπώ» μέσα στο σπίτι και σε χώρους που μπορεί να τα βρει το παιδί. Δώστε στο παιδί σας απλόχερα αγκαλιές και φιλιά. Αφήστε το να σας ακούσει όταν λέτε σε κάποιον άλλο πόσο αγαπάτε το παιδί σας. Αυτό μπορεί να είναι ακόμη πιο δυνατό από το να του το πείτε κατά πρόσωπο. Δημιουργήστε ένα άλμπουμ με φωτογραφίες, έτσι ώστε το παιδί να βλέπει και να νιώθει ότι είναι ένα αγαπημένο μέλος της οικογένειας.
  • Καθιερώστε μια καθημερινή ρουτίνα. Τα παιδιά χρειάζονται ένα σπίτι με δομές και κανόνες για να μπορέσουν να αναπτυχθούν σωστά. Οι κανόνες στην οικογένεια θα πρέπει να είναι σαφείς και ξεκάθαροι. Μην βάζετε μια τεράστια λίστα με κανόνες στα παιδιά σας αλλά εστιάστε στα βασικά που θέλετε να διδάξετε στα παιδιά σας. Παράλληλα μια καθημερινή ρουτίνα στο σπίτι είναι πολύ σημαντική. Το παιδί σας θα πρέπει να μάθει να πηγαίνει για ύπνο σε καθορισμένη ώρα καθημερινά χωρίς εξαιρέσεις και αυθαιρεσίες, να σηκώνεται το πρωί χωρίς δυσκολία, να πηγαίνει για μπάνιο όταν του το ζητάτε και να κάνει τα μαθήματα του σε συγκεκριμένο τόπο και χρόνο καθημερινά.
  • Το γεύμα ως οικογενειακή υπόθεση. Οι μέχρι σήμερα έρευνες κατέδειξαν ότι τα γεύματα με τη συμμετοχή όλων των μελών  της οικογένειας, σχετίζονται με την βελτιωμένη γλωσσική ανάπτυξη και την εμφάνιση λιγότερων προβλημάτων συμπεριφοράς στα μικρότερα παιδιά, αυξημένη σχολική επιτυχία στα μεγαλύτερα παιδιά, μειωμένο κίνδυνο για παχυσαρκία σε όλα τα παιδιά καθώς και μειωμένο ρίσκο για κατάχρηση ουσιών, κατάθλιψη, αυτοκτονικές τάσεις και διαταραχές διατροφής στους έφηβους. Τα γεύματα μαζί με όλα τα μέλη της οικογένειας ενισχύουν την επικοινωνία μεταξύ των μελών, αυξάνουν την γονεϊκή παρουσία στη ζωή των παιδιών και την κατανάλωση υγιεινών γευμάτων. Προσπαθήστε να έχετε τουλάχιστον 5 γεύματα με όλα τα μέλη της οικογένειας σας κάθε εβδομάδα, κατά τη διάρκεια των οποίων η τηλεόραση και το ραδιόφωνο  θα είναι κλειστά και μην απαντάτε σε μηνύματα ή τηλεφωνήματα. Συζητήστε για χαλαρά και θετικά θέματα κατά τη διάρκεια των γευμάτων σας, διδάξετε καλούς τρόπους στα παιδιά σας όταν κάθονται στο τραπέζι και προτιμήστε το χώρο του σπιτιού σας παρά να βγείτε έξω για φαγητό.
  • Οικογενειακές παραδόσεις και τελετουργίες. Οι οικογενειακές παραδόσεις βοηθούν στο να οριστεί η μοναδικότητα της κάθε οικογένειας και το πόσο ξεχωριστή είναι. Παραδείγματα από τέτοιες παραδόσεις είναι ένας ξεχωριστός τρόπος που γιορτάζει μια οικογένεια μια αργία, όπως το να πάνε για πικνίκ.

Όλες αυτές οι δράσεις σε συνδυασμό θα μπορούσαν να επιφέρουν τεράστιες αλλαγές στο τρόπο ζωής εσάς και των παιδιών σας. Δοκιμάστε τις. Δεν έχετε να χάσετε τίποτα, παρά μόνο να κερδίσετε την εκτίμηση και την αγάπη των παιδιών σας. Και μην ξεχνάτε πως εσείς είστε ο καθρέφτης των παιδιών σας.

Εισαγωγική Εικόνα

]]>

30 Μαρ 2016

10 μύθοι για τον αυτισμό

1. Ο αυτισμός οφείλεται σε κακή ανατροφή

Δεν είναι λίγες οι φορές που οι γονείς αυτιστικών παιδιών έρχονται αντιμέτωποι με την αυστηρή κριτική τρίτων, οι οποίοι τους θεωρούν υπεύθυνους για την περίεργη συμπεριφορά των παιδιών τους. Τα άτομα αυτά δεν κατανοούν τη βιολογική φύση του αυτισμού, με αποτέλεσμα να πιστεύουν ότι τα αυτιστικά παιδιά έχουν απλά περίεργη και αντικοινωνική συμπεριφορά, λόγω ελλιπούς ή κακής ανατροφής από τους γονείς. Φυσικά αυτό δεν ισχύει, καθώς ο αυτισμός είναι μια διαταραχή με βιολογικό υπόβαθρο, όπως έχουν αποδείξει εκατοντάδες έρευνες των τελευταίων δεκαετιών123 .

2. Ο αυτισμός είναι απλά μια φάση που περνάει το παιδί

Όπως είπαμε ήδη και πιο πάνω, ο αυτισμός έχει βιολογικό υπόβαθρο και υπάρχουν ενδείξεις κληρονομικότητας. Οπότε, μπορούμε να πούμε με σιγουριά ότι τα αυτιστικά παιδιά δεν περνάνε απλά μια «φάση» η οποία θα περάσει με το χρόνο, αλλά αντίθετα θα ζουν σε όλη τους τη ζωή με τα αυτιστικά στοιχεία. Φυσικά, τα παιδιά μπορούν να μάθουν να διαχειρίζονται τα χαρακτηριστικά της διαταραχής και να βελτιώσουν την αυτοεξυπηρέτησή και τις κοινωνικές δεξιότητές τους, και κατά συνέπεια να έχουν μια πιο «φυσιολογική» εικόνα σε βάθος χρόνου4 .

3. Ο αυτισμός οφείλεται στα παιδικά εμβόλια

Παρά την έντονη διάδοση φημών, ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια, από πλήθος «εναλλακτικών» πηγών ενημέρωσης ότι ο αυτισμός σχετίζεται με τον παιδικό εμβολιασμό και συγκεκριμένα με τα επίπεδα υδραργύρου στα εμβόλια, η αλήθεια είναι ότι δεν υπάρχουν έρευνες που να αποδεικνύουν κάτι τέτοιο. Μάλιστα η παραπληροφόρηση ώθησε την επιστημονική κοινότητα να κάνει έρευνες για την πιθανή συσχέτιση μεταξύ αυτισμού και εμβολιασμού οι οποίες προς το παρόν δείχνουν ότι αυτή η εικασία δεν έχει απολύτως καμία επιστημονική βάση5 . Άλλωστε εάν βρεθεί μια τέτοια συσχέτιση, οι επιστήμονες θα είναι οι πρώτοι που θα την αξιοποιήσουν προς την αντιμετώπιση των διαταραχών του φάσματος του αυτισμού.

4. Ο αυτισμός είναι μία ενιαία διαταραχή και όλοι οι αυτιστικοί συμπεριφέρονται το ίδιο

Ο αυτισμός δεν είναι μία ενιαία διαταραχή. Κάθε άτομο με αυτισμό έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά και γι’ αυτό οι ειδικοί δεν μιλούν μεταξύ τους για «αυτισμό», αλλά για διαταραχές στο «φάσμα του αυτισμού». Υπάρχουν πολλά χαρακτηριστικά και κατά συνέπεια διάφορα διαγνωστικά κριτήρια σχετιζόμενα με τον αυτισμό και γι’ αυτό μιλάμε για ένα «φάσμα», από το οποίο άλλα χαρακτηριστικά είναι παρόντα στο ένα άτομο και άλλα σε ένα άλλο6 .

5. Τα άτομα με αυτισμό έχουν ιδιαίτερες ικανότητες

Συνήθως η εικόνα που δείχνουν τα ΜΜΕ και οι κινηματογραφικές ταινίες για τα άτομα με σύνδρομο στο φάσμα του αυτισμού είναι πως έχουν κάποιες ιδιαίτερες ικανότητες, συνήθως σχετιζόμενες με απομνημόνευση ή μαθηματικές ικανότητες. Πράγματι, υπήρξαν πάρα πολλά παραδείγματα ανθρώπων με κάποια μορφή αυτισμού οι οποίοι διέπρεψαν στον επιστημονικό τους τομέα. Αυτό υποδεικνύει ότι ο αυτισμός δεν επηρεάζει νοητικά το άτομο και ότι με τη σωστή στήριξη από το περιβάλλον και τις κατάλληλες ευκαιρίες μπορεί να ανακαλύψει και να ενισχύσει τις νοητικές του ικανότητες. Όμως, αυτά τα παραδείγματα που προβάλλονται από τα ΜΜΕ δεν αποδεικνύουν ότι όλα τα άτομα με αυτισμό έχουν ιδιαίτερες ικανότητες. Αυτά τα παραδείγματα είναι η εξαίρεση και όχι ο κανόνας. Όπως οι διάνοιες ανάμεσα στα άτομα δίχως αυτισμό είναι ελάχιστο ποσοστό του πληθυσμού, αντίστοιχα ελάχιστες είναι οι περιπτώσεις αυτιστικών ατόμων με τόσο ιδιαίτερες ικανότητες. Όπως και με τον υπόλοιπο πληθυσμό, το νοητικό πηλίκο των αυτιστικών ατόμων κυμαίνεται από τα χαμηλά έως και τα πιο υψηλά επίπεδα7 .

6. Τα αυτιστικά άτομα δεν αναπτύσσουν λεκτικές ικανότητες

Υπάρχει η εντύπωση σε πολλούς ότι ο αυτισμός σχετίζεται με περιορισμένες λεκτικές ικανότητες ή παντελή έλλειψη αυτών. Αυτό φυσικά δεν ισχύει. Εκτός από ελάχιστες περιπτώσεις όπου ο αυτισμός συνυπάρχει -ή έχει εσφαλμένα διαγνωσθεί- με ξεχωριστές λεκτικές ή νοητικές διαταραχές, τα άτομα με αυτισμό αναπτύσσουν κανονικά το λόγο τους. Η αντίληψη ότι δεν έχουν λεκτικές ικανότητες ίσως να προέρχεται από το γεγονός ότι ο αυτισμός σχετίζεται με δυσκολίες στην επικοινωνία με τρίτους, κάτι που ως αποτέλεσμα έχει μερικές φορές τα αυτιστικά άτομα να μην μιλάνε εύκολα, ιδιαίτερα με αγνώστους8 .

7. Τα άτομα με αυτισμό δεν έχουν ενσυναίσθηση

Λόγω των μειωμένων κοινωνικών δεξιοτήτων, πολλοί πιστεύουν ότι τα άτομα με αυτισμό έχουν μειωμένη ικανότητα να αντιλαμβάνονται τα συναισθήματα των άλλων και να συμμετέχουν συναισθηματικά σε αυτά που συμβαίνουν γύρω τους. Η αλήθεια είναι ότι ο αυτισμός δεν συνεπάγεται μειωμένες συναισθηματικές ικανότητες. Αυτό που συμβαίνει στην πραγματικότητα είναι ότι τα άτομα με αυτισμό έχουν ανάγκη να αγαπήσουν και να αγαπηθούν και γενικότερα να επενδύσουν συναισθηματικά, όπως όλοι μας. Για να το καταφέρουν αυτό όμως, μερικές φορές χρειάζονται ειδική υποστήριξη ώστε να μπορέσουν να διαχειριστούν τις μειωμένες κοινωνικές τους δεξιότητες οι οποίες είναι το ουσιαστικό εμπόδιο για μια καλύτερη συναισθηματική επικοινωνία με τους γύρω τους9 .

8. Τα αυτιστικά άτομα δεν μπορούν να δημιουργήσουν σταθερές ή και ουσιαστικές σχέσεις με τους γύρω τους

Παρόλο που ο αυτισμός σχετίζεται με μειωμένες κοινωνικές δεξιότητες, αυτό δεν σημαίνει ότι τα αυτιστικά άτομα δεν είναι σε θέση να δημιουργήσουν βαθιές σχέσεις με τους σημαντικούς άλλους στο περιβάλλον τους. Όπως είπαμε ήδη, έχουν ανάγκη για σχέσεις όπως όλοι μας και οι περισσότεροι καταφέρνουν να τις αναπτύξουν ικανοποιητικά. Φυσικά, μπορούν να δυσκολευτούν περισσότερο από άλλα άτομα δίχως αυτισμό, αλλά αυτό σε καμία περίπτωση δεν σημαίνει ότι δεν μπορούν να το καταφέρουν10 . Ο αριθμός βεβαίως των σχέσεων μπορεί να είναι μικρότερος, αλλά αυτές παραμένουν υπαρκτές!

9. Ο αυτισμός μπορεί να θεραπευτεί

Κατά καιρούς κυκλοφορούν διάφορες ανυπόστατες ειδήσεις και αναλύσεις σχετικά με «θεραπείες» για τον αυτισμό, οι οποίες περιλαμβάνουν από φαρμακοθεραπείες με περίεργα και «εναλλακτικά» σκευάσματα έως και συμπεριφορικές ή θρησκευτικές θεραπείες. Το θετικό είναι ότι η συγκεκριμένη παρανόηση δεν κυκλοφορεί ακόμη ευρέως στο ελληνικό διαδίκτυο, αλλά ο κίνδυνος να διαβάσει κανείς κάτι τέτοιο και να το πιστέψει συνεχίζει να υπάρχει. Οι έως τώρα έρευνες γύρω από τον αυτισμό έχουν καταφέρει να συλλέξουν στοιχεία για το βιολογικό και νευρολογικό υπόβαθρο της διαταραχής, αλλά δεν έφτασαν σε σημείο να αναπτύξουν κάποια θεραπευτική προσέγγιση. Αυτό το οποίο όμως γίνεται στην δουλειά που κάνει ένα αυτιστικό άτομο με τους ειδικούς ψυχικής υγείας συνήθως σχετίζεται με την ανάπτυξη στρατηγικών για την αποτελεσματικότερη διαχείριση της διαταραχής και την ανάπτυξη πολύπλευρων δεξιοτήτων, ώστε το άτομο να έχει μια όσο το δυνατόν πιο ομαλή μετάβαση από την παιδική ηλικία στην ενήλικη ζωή και να μπορέσει να ανταποκριθεί αποτελεσματικά στις προκλήσεις της καθημερινότητάς του11 .

10. Ο αυτισμός υπάρχει μόνο κατά τις τελευταίες δεκαετίες, άρα είτε είναι μια ψεύτικη διαταραχή, είτε οφείλεται σε κάτι που κάνουμε τα τελευταία χρόνια (βλ. εμβολιασμός)

Ο αυτισμός περιεγράφηκε ως νευρολογική-συμπεριφορική διαταραχή για πρώτη φορά από τον Leo Kranner το 1943. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο αυτισμός δεν προϋπήρχε. Όπως υπήρχαν και ασθένειες πολύ πριν καταγραφούν και μελετηθούν, έτσι και ο αυτισμός προϋπήρχε της πρώτης επιστημονικής του καταγραφής. Για την ακρίβεια, ήδη από τον Μεσαίωνα υπήρχαν πολλές καταγραφές συμπεριφορών ατόμων που κατά πάσα πιθανότητα είχαν αυτισμό. Επομένως ο αυτισμός μπορεί να είναι καινούργιο αντικείμενο μελέτης για την επιστημονική κοινότητα, αλλά υπήρχε ανέκαθεν στις ανθρώπινες κοινωνίες, οι οποίες άλλες φορές τον αγνοούσαν και άλλες ανέπτυσσαν εχθρική στάση απέναντί του.

]]>

Πηγές / Διαβάστε περισσότερα

  1. Nixon, J. (2013). The Autism Spectrum in the 21st Century Exploring Psychology, Biology and Practice20131Roth, Ilona, with C. Barson, R. Hoekstra, G. Pasco, T. Whatson. The Autism Spectrum in the 21st Century Exploring Psychology, Biology and Practice . London: Jessica Kingsley 2010. , ISBN: 978‐1‐84905‐087‐6. Tizard Learning Disability Review Tizard Learning Disability Rev, 18(1), 50-51. []
  2. Randolph-Gips, M., & Srinivasan, P. (2012). Modeling autism: A systems biology approach. J Clin Bioinformatics Journal of Clinical Bioinformatics, 2(1), 17 []
  3. Gillberg, C., & Coleman, M. (2000). The biology of the autistic syndromes. London: Mac Keith Press. []
  4. Schopler, E. (n.d.). Treatment for Autism. The Research Basis for Autism Intervention, 9-24. []
  5. Taylor, L. E., Swerdfeger, A. L., & Eslick, G. D. (2014). Vaccines are not associated with autism: An evidence-based meta-analysis of case-control and cohort studies. Vaccine, 32(29), 3623-3629. []
  6. Reber, M. (2012). The autism spectrum: Scientific foundations and treatment. Cambridge: Cambridge University Press. []
  7. Farley, M. A., Mcmahon, W. M., Fombonne, E., Jenson, W. R., Miller, J., Gardner, M., . . . Coon, H. (2009). Twenty-year outcome for individuals with autism and average or near-average cognitive abilities. Autism Res Autism Research, 2(2), 109-118. []
  8. Koning, C., & Magill-Evans, J. (2001). Social and Language Skills in Adolescent Boys with Asperger Syndrome. Autism, 5(1), 23-36. []
  9. Gutstein, S. E., & Sheely, R. K. (2002). Relationship development intervention with young children: Social and emotional development activities for Asperger syndrome, autism, PDD and NDL. London: Jessica Kingsley. []
  10. Willey, L. H., & Stanford, A. (2014). Asperger Syndrome (Autism Spectrum Disorder) and Long-Term Relationships. Jessica Kingsley. []
  11. Reichow, B. (2011). Evidence-based practices and treatments for children with autism. New York: Springer Science Business Media, LLC. []
06 Σεπ 2015

Το σύνδρομο της «άδειας φωλιάς»

Για πολλές οικογένειες μια σημαντική στιγμή στη δάρκεια της εξέλιξης τους, που συνήθως γίνεται στη μέση ηλικία των γονέων, είναι η απομάκρυνση των παιδιών από το σπίτι, οι λόγοι είναι πολλοί σπουδές,γάμος,στρατός,εύρεση εργασίας ή απλά να ξεκινήσουν τη δική τους ζωή.Η αποχώρηση αυτή μπορεί να αποτελέσει μια συναισθηματικά έντονη αλλαγή, σε τέτοιο μάλιστα βαθμό, ώστε να έχει χαρακτηριστεί “σύνδρομο της άδειας φωλιάς”. Στη φάση αυτή, μπορεί να αναδυθούν συναισθήματα θλίψης, ανησυχίας και μοναξιάς ή ακόμα και κατάθλιψη. Για τους περισσότερους γονείς, απαιτούνται μεγάλες αλλαγές τόσο σε πρακτικό όσο και σε ψυχολογικό επίπεδο και προσπάθεια προσαρμογής στα νέα δεδομένα. Στην ουσία, οι μεσήλικες γονείς καλούνται να εγκαταλείψουν και να πενθήσουν ένα κομμάτι του ίδιου τους του ρόλου ως γονέων.

Οι γονείς καλούνται να πάψουν να είναι γονείς ενός μικρού παιδιού, να μετεξελιχθούν σταδιακά σε γονείς ενός ενήλικα. Πρόκειται για μια διαδικασία επαναπροσδιορισμού της ταυτότητας του ρόλου του γονέα, την οποία ένας μεσήλικας μπορεί να είναι λιγότερο ή περισσότερο έτοιμος να εγκαταλείψει. Ιδιαίτερα στις περιπτώσεις που το παιδί αποτελεί το μοναδικό κέντρο της συναισθηματικής ζωής ενός γονέα ή ενός ζευγαριού, δεν αποκλείεται η απομάκρυνση του παιδιού από το σπίτι να κινητοποιήσει αντιδράσεις κατάθλιψης ή σοβαρή διατάραξη της σχέσης του ζευγαριού. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι γυναίκες που είχαν μείνει στο σπίτι για να μεγαλώσουν τα παιδιά τους, διακόπτοντας την εργασία τους ή τις σπουδές τους, για τις οποίες η απώλεια μπορεί να είναι δυσβάσταχτη, καθώς κινδυνεύουν να μείνουν ξαφνικά “άνεργες”.

Ξαφνικά, τα παιδιά τους παύουν να τις έχουν τόσο πολλή ανάγκη, οι γυναίκες αυτές βρίσκονται ξαφνικά χωρίς απασχόληση. Ωστόσο, δεν πρόκειται μόνο για το πρακτικό ζήτημα του ελεύθερου χρόνου. Στην ουσία, ο γονέας καλείται να αναθεωρήσει την ταυτότητά του. Αυτό μπορεί να αποδειχτεί δύσκολο, ιδιαίτερα για μια γυναίκα που έχει περιορίσει τους ρόλους της σε αυτόν της μητέρας.Όταν παρέλθει το συναίσθημα του πένθους τότε πολλοί μεσήλικες γονείς διαπιστώνουν σύντομα τις θετικές διαστάσεις αυτής της αλλαγής και τις υποδέχονται με ικανοποίηση, ίσως και με ανακούφιση ή ενθουσιασμό. Οι γυναίκες που δεν είχαν εργαστεί εκτός σπιτιού μπορεί να σκεφτούν ότι τώρα έχουν την ευκαιρία να αναζητήσουν εργασία ή να σπουδάσουν. Επίσης, οι γονείς μπορεί να αισθανθούν απελευθερωμένοι από τις ευθύνες και τις απαιτήσεις της ανατροφής των παιδιών και να αξιοποιήσουν το διαθέσιμο χρόνο που έχουν πλέον για την εργασία τους ή για άλλες δραστηριότητες. Παράλληλα, οι σύζυγοι έχουν περισσότερο χρόνο ο ένας για τον άλλον και μπορεί να αναβιώσουν τη σχέση τους ως ζευγάρι.

Όσον αφορά δε τις σχέσεις γονέων-παιδιών, προκειμένου να διατηρηθούν με τρόπο αναπτυξιακά εποικοδομητικό, θα πρέπει να μετασχηματιστούν. Η αυτονόμηση των ενήλικων παιδιών δε συνιστά διάρρηξη της σχέσης γονέα-παιδιού, αλλά μοχλό αλλαγής προς την κατεύθυνση της ανάπτυξης μιας νέας μορφής σχέσης: της σχέσης ενήλικα προς ενήλικα. Μάλιστα, η εμβάθυνση της νέας αυτής μορφής σχέσης μπορεί να είναι μια ιδιαίτερα εμπλουτιστική αναπτυξιακή εμπειρία και για τις δύο πλευρές.

Εισαγωγική Εικόνα

]]>

26 Μαΐ 2015

Διαδικτυακή συμμετοχή σε έρευνα με θέμα την θανατική ποινή

Η Μαρία-Άννα Σωτηροπούλου είναι μεταπτυχιακή φοιτήτρια στο Μητροπολιτικό Κολλέγιο Αθηνών, στο τμήμα Ψυχολογίας. Το θέμα της πτυχιακής της εργασίας είναι «Πώς επηρεάζει το γονεϊκό στυλ μητέρας στη στάση ως προς την θανατική ποινή» και μέσα σε αυτά τα πλαίσια διεξάγει μια έρευνα με ερωτηματολόγιο για το συγκεκριμένο θέμα.

Ο στόχος της παρούσας έρευνας είναι να συλλέξει πληροφορίες από τον γενικό πληθυσμό για το αν οι άνθρωποι στην Ελλάδα είναι υπέρ ή κατά της θανατικής ποινής, με ποιόν τρόπο θα ενέκριναν την εφαρμογή της και κατά πόσο σχετίζεται η ανάπτυξη τέτοιων ιδεολογιών με το γονεϊκό στυλ της μητέρας . Στο παρακάτω link επισυνάπτονται τα δυο ερωτηματολόγια της έρευνας, όπου η συμπλήρωσή τους διαρκεί μόνο 10 λεπτά. Μπορεί να πάρει μέρος όποιος επιθυμεί αρκεί η ηλικία του να κυμαίνεται από 18-65 ετών.

Για να διαβάσετε πιο λεπτομερείς οδηγίες και για να συμμετάσχετε στην έρευνα κάντε κλικ εδώ.

Εισαγωγική Φωτογραφία: ]]>

29 Απρ 2015

Αυτοεκτίμηση και σχέση με τους γονείς: Είναι αλληλένδετα;

Όλοι, κλεισμένο σε ένα συρτάρι ή στρυμωγμένο σε κάποιο ράφι, έχουμε κάτι πολύτιμο για εμάς μα αδιάφορο για τους άλλους. Για κάποιους είναι ένα ρολόι, για άλλους ένα γράμμα, ένα κειμήλιο ή μια φωτογραφία και ούτε οι καλύτεροι εκτιμητές δεν μπορούν να κοστολογήσουν την αξία του ακριβέστερα από εμάς. Αυτό το απόκτημα – που με τη συνειρμική του δύναμη το κάνει τόσο ξεχωριστό και πολύτιμο – είναι που μας θυμίζει ότι το πραγματικά πολύτιμο εκτιμάται μέσα από το βίωμα και όχι μέσα από τη θεωρία· ακριβώς, όπως και ο εαυτός κάποιου! Το πόσο εκτιμούμε τον εαυτό μας, λοιπόν, γιατί να έχει να κάνει με το πόσο μας εκτιμούν οι άλλοι;

Η πρώτη ερώτηση, εδώ, οφείλει να είναι τι είναι η εκτίμηση στον εαυτό ή αυτο-εκτίμηση. Πολύ απλά, είναι ο καθρέφτης που κοιταζόμαστε και βλέπουμε πόσο αξιολογούμε τον εαυτό μας σχετικά με το πόσο θεωρούμε ότι αξίζουμε! Από αυτό τον καθρέφτη πηγάζουν τα πιστεύω που συνηγορούν ή καταδικάζουν ότι θα τα καταφέρουμε ή ότι είμαστε ικανοί και άξιοι. Μαζί με αυτά, ξεπηδούν και τα συναισθήματα της υπερηφάνειας, του θριάμβου, της απογοήτευσης ή της ντροπής. Πως, όμως, χτίζεται η αυτο-εκτίμησή μας;

Μα, φυσικά, μέσα από τα πρώτα χρόνια της ζωή μας! Στην ποιότητα των πρώτων σχέσεων που σχηματίζουμε, στις ακαδημαϊκές μας επιδόσεις και στις κοινωνικές μας εμπειρίες και αυτό γιατί η αποδοχή που βιώνουμε ανεβάζει την εσωτερική μας αξία. Για παράδειγμα η δύναμη που πηγάζει από τη φιλία… Οι υγιείς σχέσεις με τους φίλους μας μάς κάνουν να νιώθουμε ότι αξίζουμε. Είναι εκεί για εμάς, μας ακούνε, μας παρηγορούν, μας βοηθούν! Για να καταφέρουμε να φτάσουμε εκεί, όμως, πρέπει πρώτα να έχουμε νιώσει ανάλογα μέσα από τη σχέση που δημιουργήσαμε με τις πρώτες φιγούρες της ζωής μας… Τους γονείς μας. Για αυτό, θα μιλήσουμε για τον πρώτο δεσμό που αποκτούμε κατά τον ερχομό μας στον κόσμο, το δεσμό προσκόλλησης.

Ο δεσμός προσκόλλησης δεν είναι τίποτε άλλο από έναν βαθύ, διαρκή και ανθεκτικό, συναισθηματικό, δεσμό που ενώνει ένα πρόσωπο με ένα άλλο στο πέρασμα του χρόνου. Σκεφτείτε το δεσμό προσκόλλησης, λοιπόν, ως μία αόρατη κλωστή, ένα νήμα – αν θέλετε – μεταξύ ανθρωπίνων όντων. Στην παιδική ηλικία, λοιπόν – που όλα ξεκινούν για το δεσμό αυτό – τα παιδιά αναζητούν την εγγύτητα με τη φιγούρα που τον έχουν σχηματίσει (συνήθως οι γονείς) όταν νιώθουν αναστάτωση ή απειλή. Ο ενήλικας, είθισται να απαντά με ευαισθησία στην ανάγκη, αυτή, και με αυτή τη διαδικασία αναπτύσσεται η σχέση γονέα – παιδιού που επηρεάζει την μετέπειτα εξέλιξή του. Βλέπετε, η μητέρα ενός βρέφους παρέχει σε εκείνο κάτι πολύ πιο σημαντικό από τροφή ή νερό – που μπορεί να το παρέχει ο οποιοσδήποτε, στην τελική… Του παρέχει συναισθηματική ασφάλεια! Κάτι εξίσου απαραίτητο όχι μόνο για την βιολογική αλλά και για την κοινωνική μας επιβίωση.

Αυτός ο δεσμός, λοιπόν, αναπτύσσεται – σε τι άλλο; – σε στάδια! Έτσι, μέχρι τους 3 μήνες μας, είμαστε προγραμματισμένοι να προσκολληθούμε σε οποιονδήποτε άνθρωπο είναι κοντά μας. Έπειτα, αρχίζουμε να εκδηλώνουμε την προτίμησή μας σε κάποιον, συγκεκριμένα, αλλά δεχόμαστε φροντίδα και από τους υπόλοιπους ενώ μετά τους 7 μήνες, ζητάμε αποκλειστικά από εκείνον που προτιμήσαμε ασφάλεια, προστασία και ευδαιμονία ενώ – ταυτόχρονα – ξεκινούμε να φοβόμαστε τους αγνώστους και να στενοχωριόμαστε όταν αποχωριζόμαστε το αγαπημένο μας πρόσωπο. Το ωραίο, εδώ, είναι ότι ο δεσμός αυτός δεν σχηματίζεται με το πρόσωπο που – απλά – πέρασε τον περισσότερο χρόνο με το βρέφος αλλά με εκείνο που ανταποκρίθηκε ακριβέστερα στις ανάγκες του!

Σας θυμίζει κάτι μέχρι στιγμής; Κάπως έτσι δεν είναι και οι ενήλικες σχέσεις μας με τους ανθρώπους; Οι ρομαντικές μας σχέσεις, οι φιλικές ή οι επαγγελματικές; Με ποιον ερχόμαστε το περισσότερο κοντά; Ποιον αναζητούμε και με ποιον αισθανόμαστε καλύτερα; Μα, με αυτόν που νιώθουμε την ασφάλεια της μητέρας και το ζεστό της χάδι ή το ευήκοων αυτί της ώστε να επικοινωνήσουμε την ανάγκη μας! Και αφού οι δεσμοί που σχηματίζουμε χαλκεύουν – μεταξύ άλλων – την αυτό-εκτίμησή μας, πως πιστεύετε ότι θα ήταν αυτοί χωρίς έναν ασφαλή δεσμό προσκόλλησης; Με μία λέξη… Εύθραυστοι!

Η ασφαλής προσκόλληση στο δεσμό αυτό, λοιπόν, οδηγεί σε μεγαλύτερη αυτό-εκτίμηση αλλά πως; Πρώτα απ’ όλα με την χωρίς προυπόθεση αγάπη! Αυτό αναπτύσσει μία σταθερή έννοια σε εμάς ότι κάποιος μας νοιάζεται και μας σέβεται και έτσι, ακριβώς, έπειτα νιώθουμε οι ίδιοι σεβασμό για τον εαυτό μας. Αλλά τι είναι ασφαλής προσκόλληση, τέλος πάντων; Είναι το συναίσθημα που έχουμε όταν ξέρουμε πως όταν αντιμετωπίσουμε πρόβλημα και χρειαστεί να ανατρέξουμε στους γονείς μας εκείνοι θα είναι εκεί να απαλύνουν τον πόνο μας ή την αναστάτωση. Μεγαλώνοντας οι φιγούρες αυτές των γονιών εσωτερικεύονται μαζί με τις συμπεριφορές τους. Έτσι, κάθε φορά που μας αναστατώνει κάτι ανατρέχουμε στο εσωτερικό μας “ευρετήριο” και η παρηγορητική ή ενθαρρυντική συμπεριφορά τους είναι εκεί να μας καθησυχάσει και να μας παρουσιάσει πιο επαρκείς!

Ακόμα, οι αξίες των γονιών που μας φρόντισαν εσωτερικεύονται – επίσης – και μας υπερασπίζονται όταν βρισκόμαστε υπό αντίξοες συνθήκες. Το πιο σημαντικό, όμως, είναι ότι είμαστε οπλισμένοι με το θάρρος να τις αλλάξουμε, να τις προσαρμόσουμε ή να τις αποτάξουμε – εντελώς – κάνοντάς μας πιο ευπροσάρμοστους και ανοιχτούς σε νέες συνθήκες. Για να συνδεθούμε και με το αρχικό μας ερώτημα, τώρα,… Γιατί το πόσο εκτιμούμε τον εαυτό μας, έχει να κάνει με το πόσο μας εκτιμούν οι άλλοι; Αυτό απαντάται με τον ίδιο τρόπο που γινόμαστε και οι ίδιοι ευπροσάρμοστοι… Με το να είμαστε ανοιχτοί στην κριτική! Για την ακρίβεια, μπορούμε να δεχτούμε μη κολακευτικά σχόλια και να τα διαχειριστούμε καταλλήλως καθώς δεν προβάλουμε πάνω σε αυτούς τα πρόσωπα που ζητούσαμε την αποδοχή τους όταν ήμασταν μικροί· τους γονείς μας. Και αυτό, γιατί μας αποδέχτηκαν τότε και – πλέον – δεν νιώθουμε την ανάγκη να μας εκτιμήσει ο καθένας για να εκτιμήσουμε οι ίδιοι τον εαυτό μας.

Η εκτίμηση που έδειξαν στην ανάγκη του συναισθήματός μας, τότε, εσωτερικεύεται – ομοίως – και μας κάνει να μην ντρεπόμαστε για αυτό αλλά να εκτιμούμε τον εαυτό που το παρήγαγε – δηλαδή, τον εαυτό μας! Η εμπιστοσύνη που επέδειξαν στην κρίση μας και η υπομονή στα λάθη μας μας οπλίζει με το θάρρος να εκφράσουμε τη γνώμη μας· να μιλήσουμε, δηλαδή, με την εσωτερική μας φωνή. Τέλος, η αναγνώριση που μας έδωσαν μας βοηθάει στο πιο σημαντικό… Αναγνωρίζω τον άλλο σημαίνει τον βλέπω ως ξεχωριστή και ολοκληρωμένη οντότητα απέναντί μου. Έτσι, βλέπει και το αναπτυσσόμενο παιδί σιγά σιγά τον εαυτό του. Αναγνωρίζοντας μας για αυτό που είμαστε μας βοηθάει να το αποδεχτούμε… Να αποδεχτούμε τον εαυτό μας και να οπλιστούμε με το θάρρος της αξίας μας.

Για να το ενστερνιστούμε λίγο καλύτερα ας πούμε όλοι από μία φράση που έχει αρνητική χροιά για τον εαυτό μας. Για παράδειγμα “Είμαι μεγάλος πια…” Βλέπετε, αυτή δεν είναι ολόκληρη η φράση που μας στενοχωρεί παρά μόνο η μισή! Υπάρχει πάντα συνέχεια όπως “Είμαι μεγάλος πια για να με αγαπήσει κάποιος, για να βρω δουλειά, για να ξεκινήσω χορό κ.ο.κ.” Αυτό αντικατοπτρίζει όχι το ότι είμαι μεγάλος αλλά την ουσία του· την ερμηνεία που του έχουμε δώσει… Το ότι δεν νιώθω ικανός αρκετά για να ξεκινήσω το χόμπι μου ή να βρω δουλειά. Το ότι δεν εκτιμώ αρκετά τον εαυτό μου για να με εκτιμήσει κάποιος άλλος ή να με αγαπήσει.

Μέσα από όλα αυτά, λοιπόν, καταλαβαίνουμε πως τα πρώτα βιώματά μας ζωγραφίζουν την μετέπειτα αξιολόγηση του εαυτού μας στην ενήλικη ζωή μας ή της ανάγκες μας να μας αναγνωρίσουνε όλοι και να μας εκτιμήσουν. Ένας ασφαλής δεσμός προσκόλλησης χαλκεύει την αυτό-εκτίμησή μας και παγιώνει έννοιες όπως υπερηφάνεια, θρίαμβος, πίστη, εκτίμηση και αγάπη στον εαυτό. Αν παρόλα αυτά δεν νιώθουμε αρκετά ενδυναμωμένοι αρκεί να εντοπίσουμε τα πρώτα βιώματα που μας απογοήτευσαν και να τα βγάλουμε από μέσα μας κάνοντας εμάς τους ίδιους κυβερνήτες του εαυτού μας και όχι εκείνα.

Εισαγωγική Εικόνα

Ενδεικτική βιβλιογραφία

  • Branden, N. (2001). The Psychology if Self-Esteem, London: John Wiley & Sons
  • Coleman – Curtis, R. (1991). The Relational Self, New York: The Guilford Press
  • Fonagy, P. (2001). Attachment Theory and Psychoanalysis, New York: Other Press
  • Glick, R., A. & Meyers, D., I. (1993). Masochism: Current Psychoanalytic Perspectives, New York: Routledge
  • Holmes, J. (1993). John Bowlby & Attachment Theory, New York: Routledge
  • Horowitz, M. (2014). Identity and the New Psychoanalytic Explorations of Self-organization, New York: Routledge
]]>

14 Ιαν 2015

Ιδανικός γονιός: υπάρχει ή μήπως είναι ψέμα;

Πόσο εύκολο είναι να είσαι γονιός; Υπάρχει ο ιδανικός γονιός;

Αυτά είναι λίγα από τα ερωτήματα που περιστρέφονται γύρω από το μυαλό ενός ανθρώπου που είναι  γονιός ή ετοιμάζεται να γίνει…

Η αλήθεια είναι πως η παγίδα του «ιδανικού γονιού» είναι μεγάλη κι επικίνδυνη είτε από την πλευρά του γονιού είτε από την πλευρά του παιδιού. Τις περισσότερες φορές, οι γονείς πιστεύουν ότι μπορεί να τους δοθεί ο τίτλος του «ιδανικού»,  όταν όλες τους οι προσδοκίες  πραγματοποιηθούν με ευκολία και ακρίβεια. Από την άλλη, τα παιδιά θεωρούν ότι ο γονιός τους είναι «ιδανικός» μόνο όταν πραγματοποιούνται τα χατίρια τους. Και οι δυο πλευρές έχουν στο μυαλό τους κάτι εξιδανικευμένο, που δεν φέρνει συγκρούσεις και αντιπαραθέσεις! Είναι όμως εφικτό αυτό;

Δυστυχώς, δεν υπάρχει τέλειος ή ιδανικός γονιός! Υπάρχει όμως εκείνος ο γονιός ο οποίος αποδέχεται τον εαυτό του, τα βιώματα και τις εμπειρίες από την πατρική του οικογένεια, δεν προσπαθεί να γίνει τέλειος, αλλά δέχεται ότι μπορεί να έχει αντιφατικά συναισθήματα για την οικογένειά του, ότι είναι αναπόφευκτο να γίνουν «λάθη» και κάποια στραβοπατήματα.  Αναγνωρίζει τα λάθη του και προσπαθεί να τα διορθώσει. Προπάντων όμως, βοηθάει το παιδί του να αποκτήσει την αυτονομία του…

Ένας βασικός παράγοντας που επηρεάζει το γονεϊκό ρόλο είναι αυτός του συναισθηματικού κλίματος που δημιουργείται μέσα στην οικογένεια. Η συναισθηματική στάση των γονέων αναφέρεται στην αποδοχή ή απόρριψη απέναντι στο παιδί τους. Η αποδοχή του παιδιού σχετίζεται άμεσα με το βαθμό της στοργής και αγάπης που εκφράζει ο γονιός στο παιδί του. Είναι σημαντικό στις μέρες μας, όπου συνήθως και οι δυο γονείς εργάζονται, να αφιερώνεται ποιοτικός χρόνος στο παιδί και όχι τόσο ποιοτικός. Δεν ωφελεί να νιώθει κανείς τύψεις γιατί εργάζεται πολλές ώρες την ημέρα και δεν έχει χρόνο να δει το παιδί του, αρκεί όταν επιστρέψει σπίτι να μοιραστεί κάποιο χρόνο μαζί του παίζοντας ή κάνοντας κάτι ευχάριστο και για τους δυο. Αυτό το μοίρασμα του χρόνου, βελτιώνει την επικοινωνία μέσα στην οικογένεια, τα μέλη έρχονται πιο κοντά και ο ένας μπορεί να καταλάβει τις ανάγκες του άλλου. Μ’ αυτό τον τρόπο καλλιεργείται  η άνευ όρων κατανόηση στα λάθη του παιδιού και όχι η κριτική διάθεση. Η αποδοχή, λοιπόν, του παιδιού μέσα σε ένα ήπιο οικογενειακό κλίμα με ήρεμους γονείς, έχει σαν αποτέλεσμα την ανάπτυξη υγιούς προσωπικότητας του παιδιού.

Στην αντίπερα όχθη της αποδοχής έχουμε την απόρριψη του παιδιού από τους γονείς  του. Σ’ αυτή την στάση των γονέων δεν κυριαρχεί τόσο η στοργή και η φιλική διάθεση, όσο η αυταρχικότητα. Σε μια αντίστοιχη οικογένεια, δεν ακούγονται  γέλια και ήρεμες συζητήσεις. Ακούγεται μόνο η κριτική! Οι γονείς πιστεύουν πως με το να κριτικάρουν κάθε επιλογή του παιδιού και να μεγαλοποιούν τα λάθη του, θα καλλιεργήσουν την  υπευθυνότητά του. Η επικέντρωση στα σφάλματα και τις ατέλειες  του παιδιού όμως, δεν είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική. Αντιθέτως, το παιδί μεγαλώνει σε ένα «επιθετικό» περιβάλλον, δεν θα αποκτήσει αυτοσεβασμό και η αυτοεκτίμησή του θα είναι πάντα σε χαμηλά επίπεδα. Φυσικά, η σχέση του παιδιού με την οικογένειά του δεν θα βασίζεται στην ισοτιμία, αλλά στο φόβο, το θυμό, την έλλειψη εμπιστοσύνης, την ανασφάλεια και την ανισορροπία δύναμης.

Το δίπολο της αποδοχής – απόρριψης δεν είναι ο μοναδικός παράγοντας που σχετίζεται με το ρόλο του γονέα. Σημαντικό ρόλο παίζει και η θέσπιση των ορίων για την ψυχοκοινωνική ανάπτυξη του παιδιού. Με την έννοια «όρια» ονομάζουμε το σύνολο από συμφωνίες σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας και τις σχέσεις μέσα στην οικογένεια. Τα όρια, σε πρώτη φάση, θεσπίζονται άτυπα από το συντροφικό ζευγάρι. Στη συνέχεια, με την απόκτηση παιδιού και όσο μεγαλώνει και ωριμάζει, τόσο πιο μεγάλη είναι η συμμετοχή του στη συνδιαμόρφωση των κανόνων. Στόχος των ορίων και των κανόνων δεν είναι η τιμωρία και ο υπερβολικός περιορισμός της συμπεριφοράς του παιδιού, αλλά η εκπαίδευση του παιδιού για μια υγιή ζωή ως παιδί και ως ενήλικας αργότερα.

Η θέσπιση των ορίων μέσα στην οικογένεια αναφέρεται ουσιαστικά στην άσκηση πειθαρχίας. Πολλές φορές μπερδεύουμε την πειθαρχία με την αυταρχικότητα και την τιμωρία. Στην πραγματικότητα, όμως η πειθαρχία συσχετίζεται με τη σταθερότητα και τη συνέπεια στην τήρηση των κανόνων. Άρα, λοιπόν, αποφεύγουμε τις σχέσεις εξουσίας, τις πολλές απαγορεύσεις και την άσκηση βίας  και αποδεχόμαστε την καλή επικοινωνία, τον σεβασμό των δικαιωμάτων του παιδιού και την ειλικρίνεια.

Συγκρούσεις και διαφωνίες θα υπάρχουν πάντα μέσα στην οικογένεια. Δεν σημαίνει ότι κάποιος δεν είναι καλός γονιός γιατί διαφωνεί με το παιδί του. Τα παιδιά επιθυμούν συνεχώς να ξεπεράσουν τα όρια που θέτουν οι γονείς τους. Όσο πιο σταθερός είναι ο γονιός και δείχνει το ενδιαφέρον του για τις ανάγκες του παιδιού, τόσο πιο ανώδυνα και ήπια θα επιλύονται οι μικροσυγκρούσεις.  Ας ξεχάσουμε τη φράση «δεν θα γίνει το δικό σου». Δεν θέλουμε να φουντώσουμε τον ανταγωνισμό μεταξύ μας, αλλά να προωθήσουμε την ωριμότητα και μια νέα στρατηγική επίλυσης συγκρούσεων και εξεύρεσης εναλλακτικών λύσεων.

Θα ήταν αποτελεσματικό αν είχαμε στο νου μας ότι η οικογένεια και η ανατροφή των παιδιών δεν αποτελεί μόνο μια δύσκολη δουλειά διαπαιδαγώγησης, αλλά ταυτόχρονα είναι και μια πηγή ευτυχίας. Οι γονεϊκές σχέσεις δοκιμάζονται με το πέρασμα του χρόνου. Απαιτείται πολύ υπομονή, επιμονή, ενέργεια, σταθερότητα αλλά και ευλυγισία.

Εστιάστε στα θετικά της οικογένειάς σας και δεν θα χάσετε! Δείτε το ρόλο σας από μια άλλη οπτική!

Διασκεδάστε τόσο με τα δικά σας λάθη όσο και με του παιδιού σας! Διασκεδάστε με τα παιδιά σας!

Εισαγωγική Εικόνα

]]>

25 Σεπ 2014

Ανανεωμένη έκδοση του βιβλίου "Τρόποι Διαπαιδαγώγησης: ένας οδηγός για γονείς"

Μετά από αρκετή σκέψη αποφάσισα να εμπλουτίσω το βιβλίο «Τρόποι διαπαιδαγώγησης: ένας οδηγός για γονείς» που δημοσίευσα στις αρχές του καλοκαιριού και το οποίο βρήκε αναπάντεχη ανταπόκριση από όλους και όλες εσάς. Εκτός από τις διορθώσεις στο κείμενο, η νέα έκδοση εμπεριέχει περισσότερο κείμενο στα θέματα που είχα αναπτύξει στην πρώτη έκδοση αλλά και μια νέα ολόκληρη ενότητα που είναι αφιερωμένη σε δύο βασικά προβλήματα που πρόσεξα ότι απασχολούν πολλούς γονείς παιδιών προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας: την αντιμετώπιση της επιθετικότητας και την διαχείριση προβλημάτων προσοχής (ΔΕΠ/Υ).

Οι τακτικοί αναγνώστες του blog θα αναγνωρίσετε αμέσως πως η νέα ενότητα περιλαμβάνει ουσιαστικά κείμενά μου που έχουν δημοσιευτεί στο παρελθόν στο Ψυχολογείν, τα οποία έχουν φυσικά προσαρμοστεί για τις ανάγκες του βιβλίου.

Εκτός από τις πολύ σημαντικές αλλαγές στο περιεχόμενο του βιβλίου, η νέα έκδοση χρησιμοποιεί τυποποιημένη σελιδοποίηση Α5, κάτι που εκτός του ότι την κάνει πιο ευανάγνωστη για τους e-book readers, είναι καλύτερη ακόμη και εάν θέλετε να εκτυπώσετε το βιβλίο για να το διαβάσετε έτσι. Επιπλέον, το βιβλίο ανέβηκε στην πλατφόρμα Lulu, η οποία επιτρέπει να παραγγείλετε το βιβλίο σε έντυπη μορφή για πιο ευχάριστη ανάγνωση αλλά και για να εμπλουτίσετε την βιβλιοθήκη σας.

Καλή σας ανάγνωση λοιπόν!

diapaidagogisi-eksofilo

[button color=»blue» link=»http://issuu.com/jimhellas/docs/dagorastos-diapaidagogisi»]Online Ανάγνωση[/button] [button color=»blue» link=»http://bit.ly/down-diapaidagogisi»]Κατέβασμα PDF[/button] [button color=»blue» link=»http://www.lulu.com/shop/dimitris-agorastos/%CF%84%CF%81%CF%8C%CF%80%CE%BF%CE%B9-%CE%B4%CE%B9%CE%B1%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%B4%CE%B1%CE%B3%CF%8E%CE%B3%CE%B7%CF%83%CE%B7%CF%82-%CE%AD%CE%BD%CE%B1%CF%82-%CE%BF%CE%B4%CE%B7%CE%B3%CF%8C%CF%82-%CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CE%B3%CE%BF%CE%BD%CE%B5%CE%AF%CF%82/paperback/product-21821143.html»]Αγορά Βιβλίου[/button]

]]>