21 Μαρ 2020

Υλικό για απασχόληση παιδιών στο σπίτι εν μέσω της πανδημίας

Κολάζ από διάφορες εκπαιδευτικές δραστηριότητες

Όλοι να βιώνουμε σε μικρό ή σε μεγαλύτερο βαθμό συνθήκες εθελούσιας απομόνωσης αυτές τις ημέρες λόγω του COVID-19. Ο αντίκτυπος στην καθημερινότητά μας είναι εμφανής, καθώς καλούμαστε να παραμείνουμε στο σπίτι και να βρούμε νέους τρόπους να περάσουμε την ώρα μας, όσο το δυνατόν πιο εποικοδομητικά ή ευχάριστα γίνεται. Για τους μαθητές της χώρας ο αντίκτυπος αυτών των αλλαγών είναι ακόμη μεγαλύτερος, καθώς λόγω των έκτακτων μέτρων τα σχολεία θα παραμείνουν κλειστά για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα. Αυτές τις ημέρες οι φροντιστές των παιδιών θα έχουν ένα επιπλέον βάρος, καθώς πρέπει να βρουν τρόπους ώστε τα παιδιά να απασχολούνται, δίχως ταυτόχρονα να χάνουν την επαφή με την εκπαιδευτική διαδικασία.

Διαβάστε περισσότερα
26 Ιούν 2019

Η αντίληψη της πολύπλευρης φύσης της προσωπικότητάς αυξάνει την δημιουργικότητα στα παιδιά

Η επιμονή και η συνεχής προσπάθεια που επιδεικνύουν τα παιδιά όταν καλούνται να ολοκληρώσουν μαθησιακά έργα (π.χ. εργασίες ή εξετάσεις), ακόμη και όταν δυσκολεύονται, είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες επιτυχίας. Αλλά, πως μπορούμε να βοηθήσουμε τα παιδιά μας να πιστέψουν στις δυνατότητές τους και να γίνουν πιο δημιουργικά στην επίλυση προβλημάτων, όταν τα βρίσκουν σκούρα;

Διαβάστε περισσότερα
12 Ιούν 2019

Παιδική Εργασία: Μία σύγχρονη πραγματικότητα

Με αφορμή την σημερινή παγκόσμια ημέρα κατά της παιδικής εργασίας, είναι χρήσιμο να δούμε ορισμένες βασικές πληροφορίες για ένα πρόβλημα που παρόλο που θεωρούμε ότι είναι στοιχείο του παρελθόντος μας και δεν μας αγγίζει πλέον, εντούτοις συνεχίζει να υπάρχει σε μεγάλο μέρος του πλανήτη.

Διαβάστε περισσότερα
27 Σεπ 2018

Εναντιωματική συμπεριφορά στα παιδιά και τους εφήβους

Η εναντιωματική συμπεριφορά στην παιδική και εφηβική ηλικία ερμηνεύεται μέσα στα αναπτυξιακά πλαίσια, αλλά και μέσω διάφορων διαταραχών συμπεριφοράς που κάνουν την εμφάνισή τους σε αυτές τις ηλικίες. Οι δυο πιο συχνά εμφανιζόμενες διαταραχές σχετιζόμενες με ενανατιωματική συμπεριφορά είναι η Διαταραχή Διαγωγής και η Εναντιωτική-Προκλητική Διαταραχή.

22 Απρ 2018

Κακοποίηση και παραμέληση στην παιδική ηλικία

Η κακοποίηση και παραμέληση παιδιών είναι ένα σύνθετο φαινόμενο το οποίο συναντάται σε όλο τον κόσμο και μελετάται από πολλά επιστημονικά πεδία. Ως εκ τούτου υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί ορισμοί ανάλογα με την οπτική γωνία του εκάστοτε επιστημονικού κλάδου αλλά και τα ιδιαίτερα κοινωνικά και πολιτισμικά χαρακτηριστικά της υπό εξέταση κοινωνίας.

03 Ιούν 2017

Οι επιπτώσεις του πολέμου στα προσφυγόπουλα της Συρίας

Ο πόλεμος στη Συρία κρατάει εδώ και περίπου 5 χρόνια. Εξαιτίας των εσωτερικών συγκρούσεων, της πολιτικής κρίσης, των βομβαρδισμών, των τρομοκρατικών ενεργειών αλλά και της πλήρης καταστροφής του κοινωνικού, παραγωγικού και εμπορικού ιστού της χώρας περισσότερα από 4 εκατομμύρια Σύριοι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν την πατρίδα τους  Διαβάστε περισσότερα

13 Νοέ 2016

Η κατάθλιψη στην παιδική ηλικία

Έχετε παρατηρήσει ότι το παιδί σας είναι συνεχώς σκεφτικό, θλιμμένο και χωρίς ιδιαίτερη όρεξη για να κάνει πράγματα που πιο παλιά το ευχαριστούσαν; Η ερώτηση αυτή βασανίζει αρκετούς γονείς στη σύγχρονη εποχή που ζούμε. Δυστυχώς, η κατάθλιψη στη παιδική ηλικία έχει πάψει να θεωρείται σπάνια την τελευταία δεκαετία. Το 2014 στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής καταγράφηκαν 2.8 εκατομμύρια έφηβοι ηλικίας 12-17 ετών οι οποίοι είχαν τουλάχιστον ένα καταθλιπτικό επεισόδιο τον τελευταίο χρόνο. Στην Κύπρο ακόμη δεν έχει καθοριστεί το ποσοστό παιδικής κατάθλιψης το οποίο εκτιμάται σε χαμηλά αλλά ευμετάβλητα επίπεδα.

Τι είναι η κατάθλιψη και πως εκδηλώνεται στα παιδιά;

Σύμφωνα με το διαγνωστικό και στατιστικό εγχειρίδιο για τις ψυχικές διαταραχές, το παιδί βιώνει μια καταθλιπτική διάθεση στο μεγαλύτερο μέρος της ημέρας, σε καθημερινή βάση. Συχνά το παιδί αναφέρεται στα αρνητικά συναισθήματα που νιώθει. Παράλληλα, το παιδί αρνείται να συμμετάσχει σε ενδιαφέροντα ή δραστηριότητες που στο παρελθόν του άρεσαν. Αλλαγές εμφανίζονται επίσης στο σωματικό βάρος και στην όρεξη για φαγητό, τα οποία μπορεί να μειωθούν ή να αυξηθούν δραματικά. Η αϋπνία ή η υπερυπνία εμφανίζονται καθημερινά στο παιδί χωρίς ιδιαίτερο λόγο ενώ μπορεί να παρατηρηθεί έντονη κινητικότητα ή το αντίθετο. Συνήθως τα παιδιά με κατάθλιψη νιώθουν κουρασμένα, ανάξια και ενοχικά, είναι αναποφάσιστα και δεν μπορούν να συγκεντρωθούν εύκολα. Οι σκέψεις θανάτου και αυτοκτονίας μπορεί να εκφραστούν περισσότερο από κάποιο  έφηβο που βιώνει ένα καταθλιπτικό επεισόδιο. Είναι σημαντικό για τους γονείς να προσέξουν και να βεβαιωθούν ότι η κατάσταση αυτή δεν προέρχεται από την παρενέργεια κάποιου φαρμάκου ή μιας γενετικής σωματικής κατάστασης όπως ο υποθυρεοειδισμός. Τα πιο πάνω συμπτώματα θα πρέπει να υπάρχουν για τουλάχιστον 3 χρόνια για τα παιδιά και 2 χρόνια για τους έφηβους, για να μπορεί να δοθεί η διάγνωση της κατάθλιψης.

Σχέσεις γονέων και παιδιών

Σύμφωνα με ένα σπουδαίο ερευνητή ονόματι, John Bowlby,  «η αγάπη της μητέρας για το νήπιο και το παιδί είναι σημαντικός παράγοντας για τη ψυχική του υγεία όσο είναι οι βιταμίνες και οι πρωτεΐνες για τη σωματική του υγεία.» Εντούτοις, και η μορφή του πατέρα θεωρείται άκρως ουσιαστική για την ανάπτυξη υγιών συναισθηματικών δεσμών με το παιδί. Οι σχέσεις αγάπης και τρυφερότητας ανάμεσα στους γονείς και στο παιδί, επηρεάζουν άμεσα την διαμόρφωση της προσωπικότητας του παιδιού και αποτελούν ένα βασικό μοχλό της θετικής ψυχικής ανάπτυξης του. Διάφορα ευρήματα από επιστημονικές έρευνες καταδεικνύουν ότι τα άτομα με κατάθλιψη είχαν εισπράξει χαμηλού επιπέδου πατρική ενασχόληση και μητρική υπερπροστασία κατά τα παιδικά τους χρόνια. Έχει παρατηρηθεί ότι τα παιδιά με διαταραχή κατάθλιψης έχουν φτωχές διαπροσωπικές σχέσεις με τους γονείς τους, τα αδέρφια τους και τον κοινωνικό τους περίγυρο. Όπως λέμε συχνά στο κλάδο της εκπαιδευτικής ψυχολογίας η ψυχική ευεξία των παιδιών εξαρτάται από τη ψυχική ευεξία των γονέων. Για αυτό το λόγο θα πρέπει όλοι οι γονείς να κινητοποιηθούν όσο αφορά αρχικά την προσωπική τους ψυχική κατάσταση και κατ’ επέκταση την ψυχική ισορροπία των παιδιών τους.

Πως μπορούμε να αντιμετωπίσουμε την διαταραχή κατάθλιψης στα παιδιά;

Όπως πολύ σοφά έχει ειπωθεί σε βάθος χρόνου, η ανίχνευση και η γνώση μιας κατάστασης είναι το πρώτο και βασικό βήμα για την αντιμετώπιση της. Για αυτό το λόγο, οι γονείς θα πρέπει να είναι σε θέση να παρατηρήσουν την συμπεριφορά του παιδιού τους και να ανιχνεύσουν πιθανά συμπτώματα της διαταραχής. Και η παραμικρή υποψία θα πρέπει να τους θέσει σε κινητοποίηση για να συμβουλευθούν ένα ειδικό ψυχικής υγείας. Ωστόσο, συνήθως παρέχεται ένα κράμα θεραπευτικών παρεμβάσεων για να βοηθηθεί το παιδί. Οι θεραπευτικές παρεμβάσεις περιλαμβάνουν:

  • Ψυχοθεραπεία: Ατομική ψυχοθεραπεία με το παιδί για να αναγνωρίσει τα αισθήματα θλίψης που το διακατέχουν και για να ενισχυθεί η αυτοπεποίθηση του, η αυτοεκτίμηση και η εμπιστοσύνη του προς τον εαυτό του.
  • Οικογενειακή ψυχοθεραπεία κατά τη διάρκεια της οποίας αποθαρρύνεται η απόρριψη και οι συγκρούσεις και ενισχύονται η συμπάθεια, η στοργή και η ουσιαστική επικοινωνία μεταξύ των μελών μιας οικογένειας με παιδί με κατάθλιψη.
  • Ψυχοφαρμακευτική αγωγή η οποία χορηγείται μόνο σε σοβαρές περιπτώσεις κατάθλιψης και πάντοτε σε συνδυασμό με ψυχοθεραπεία.

Χρήσιμες συμβουλές για τους γονείς

  • Προσπαθήστε να μπείτε στη θέση του παιδιού σας για να κατανοήσετε το πώς νιώθει.
  • Ακούστε το και ενθαρρύνετε το να εκφράσει τα συναισθήματα του χωρίς ενοχές.
  • Αποδεχτείτε τον τρόπο σκέψης τους και δείξτε του την αποδοχή και την αγάπη σας.
  • Ενημερωθείτε για την παιδική κατάθλιψη και αποταθείτε σε ένα ειδικό ψυχικής υγείας εάν πιστεύετε ότι δεν είναι μόνο μια σύντομη κακοδιαθεσία του παιδιού.
  • Συζητήστε το θέμα με το σχολείο και τον εκπαιδευτικό του παιδιού ώστε να το βοηθήσει κατά τη διάρκεια της σχολικής μέρας.
  • Μην το πιέζετε να κάνει πράγματα που δεν θέλει αλλά αντιθέτως προσπαθήστε να του δημιουργήσετε ενθουσιασμό ή έστω περιέργεια για να εμπλακεί σε μια δραστηριότητα.
  • Σε θέματα κανόνων ή υποχρεώσεων θα ήταν χρήσιμο να διατηρήσετε τις προσδοκίες σας και να το βοηθήσετε να συμμορφωθεί όπως: « Ξέρω πως δεν έχεις όρεξη, αλλά χρειάζεται να κάνεις τα μαθήματα σου.»
  • Σε περίπτωση που το παιδί θέσει το θέμα του θανάτου ή της αυτοκτονίας, καλό θα ήταν να απευθυνθείτε άμεσα σε  κάποιο ειδικό ψυχικής υγείας.

Εισαγωγική Φωτογραφία

]]>